De Vruchteloose Bid-dagen van Nederlandt (The Fruitless Prayer-Days of the Netherlands)

Main text

1. §1

   Original

   De Vruchteloose Bid-dagen van Nederlandt,

   English

   The Fruitless Days of Prayer of the Netherlands,

2. §2

   Original

   Gehouden tot tergingh van den Godt van den Hemel, en verhaestingh der verwoestende Oordeelen en Plagen. Kortelijk open-geleght, met Aenwijsingh van het eenige Remedie, Door Jacobus Chliarander, Dienaer des H. Euangeliums.

   English

   Held to the provoking of the God of Heaven, and the hastening of the devastating Judgments and Plagues. Briefly expounded, with an indication of the one Remedy. By Jacobus Chliarander, Servant of the H. Gospel.

3. §3

   Original

   Brenght niet meer vergeefschen Offer, het Reukwerk is voor My een grouwel: De Sabbathen ende het by-een-roepen der Vergaderingh vermagh Ik niet: Het is ongerechtigheydt, selfs de Verbotsdagen: Uwe gesette Hooghtyden haetet Mijn Ziele, sij zijn My tot een last: Ik ben moede geworden die te dragen; en als ghylieden uwe handt uytbreydt, verberge Ik mijn Oogen voor u: ook wanneer ghy het Gebedt vermeenighvuldight, en hoore Ik niet, want uwe handen zijn vol bloedts. Soude het sulken Vasten zijn, dat ik verkiesen soude? soudt ghij dat een Vasten heeten, en een Dagh den Heere aenghenaem? Spreekt tot den gantschen Volke deses Landts, en tot de Priesters; Doe gij vastedet, hebt ghijlieden My, My eenighsins gevastet? Ik hate, Ik versmade uwe Feesten, ende Ik en magh uwe Verbodts-dagen niet rieken. Jesai. I: Vers 13, 14, 15. Jesai. 58: Vers 5. Zach. 7: Vers 5. Amos 5: Vers 21.

   English

   Bring no more vain offerings; the incense is an abomination to Me: the Sabbaths and the calling together of the assembly I cannot endure: it is iniquity, even the solemn days: your appointed feasts My soul hates; they are a burden to Me: I am weary of bearing them; and when you spread out your hand, I hide My eyes from you: even when you multiply prayer, I do not hear, for your hands are full of blood. Should it be such a fast that I would choose? Would you call that a fast and a day acceptable to the Lord? Speak to all the people of this land, and to the priests: When you fasted, did you fast at all for Me, even for Me? I hate, I despise your feasts, and I cannot smell your solemn days. Isa. 1: Verses 13, 14, 15. Isa. 58: Verse 5. Zech. 7: Verse 5. Amos 5: Verse 21.

4. §4

   Original

   Tot Amsterdam,

   English

   At Amsterdam,

5. §5

   Original

   By Jakob Carelsonius, Anno 1682

   English

   By Jakob Carelsonius, Anno 1682

6. §6

   Original

   Zephanja III: Vers 1, 2, 3, 4, 5.

   English

   Zephaniah 3: verses 1, 2, 3, 4, 5.

7. §7

   Original

   Wee de ijsselijke en bevlekte, zy en hoordt na de stemme niet; zy en neemt de Tucht niet aen; haer Vorsten zijn brullende Leeuwen in 't midden van haer; haer Richters zijn Avondtwolven, haer Propheten zijn lichtvaerdigh, gantsch trouwloose Mannen; haer Priesters verontreynigen het Heylige; sy doen de Wet geweldt aen; de rechtvaerdige Heere is in het midden van haer, doch de Verkeerde weet van geen schaemte.

   English

   Woe to the filthy and defiled city; she does not listen to the voice; she does not receive instruction; her princes are roaring lions in her midst; her judges are evening wolves; her prophets are frivolous, utterly faithless men; her priests defile the holy; they do violence to the law; the righteous Lord is in her midst, yet the perverse knows no shame.

8. §8

   Original

   Jerem. VI. Vers 12, 13, 14, 15.

   English

   Jerem. 6: verses 12, 13, 14, 15.

9. §9

   Original

   Ik sal Mijn Handt uytstrekken tegen de Inwoonders deses Landts, spreekt de Here: want van haren kleynsten aen tot den grootsten toe pleeght een ieder van hen gierigheydt; ende van den Propheet aen tot den Priester toe, bedrijft een ieder van hen valsheydt; ende sy gheneesen de breuke der Dochter Mijns Volks op het lichtste; seggende, Vreede, vreede; doch daer en is geen Vreede: Zijnse beschaemdt om dat sy grouwel bedreven hebben? ja sy schamen sich in het minste niet.

   English

   I will stretch out My hand against the inhabitants of this land, says the Lord: for from the least to the greatest, every one of them practices greed; and from the prophet to the priest, every one of them deals in falsehood; and they heal the wound of the daughter of My people lightly, saying, Peace, peace; yet there is no peace. Are they ashamed because they have committed abomination? No, they are not ashamed in the least.

10. §10

    Original

    1. Sam. XV. Vers 22, 23.

    English

    1 Sam. 15: verses 22, 23.

11. §11

    Original

    Ghehoorsaemen is beter dan Slachtoffer: want Wederspannigheydt is een sonde van Tooverye, en Wederstreven is Afgodery en Beeldendienst; Om dat ghy des Heeren Woordt verworpen hebt, soo heeft Hy u verworpen.

    English

    To obey is better than sacrifice: for rebellion is a sin of witchcraft, and stubbornness is idolatry and image-worship; because you have rejected the Word of the LORD, He has therefore rejected you.

12. §12

    Original

    Ezech. XXII. Vers 25, 26, 27, 28. 31.

    English

    Ezek. XXII. Verses 25, 26, 27, 28. 31.

13. §13

    Original

    De verbintenis harer Propheten is in het midden van haer als een brullende Leeuw; die eenen roof rooft, sy eeten de Zielen op; haer Priesteren doen Mijn Wet gheweldt aen, en sy ontheyligen Mijn heylige Dingen; tusschen het Heylige en Onheylige en maken sy geen onderscheydt; daer toe verbergen sy haar Oogen van Mijn Sabbathen; ja Ik worde in het midden van haer ontheylight; haer Vorsten zijn in het midden van haer als Wolven; haer Propheten nu plaesteren haer met loosen kalk, siende ijdelheydt, en hen leugen voorseggende; het Volk des Landts pleegen enkele verdrukkinghe, en bedryven enkel rooverye. Daerom heb Ik Mijn gramschap over haer uytgegooten, haren wegh heb Ik op haer kop gegeven, spreekt de Heere, Heere.

    English

    The conspiracy of her prophets in her midst is like a roaring lion that tears prey; they devour souls; her priests do violence to My law, and they profane My holy things; they make no distinction between the holy and the unholy; moreover they hide their eyes from My sabbaths; yea, I am profaned in their midst; her princes in her midst are like wolves; her prophets plaster them with whitewash, seeing vanity and prophesying lies to them; the people of the land practice nothing but oppression and commit nothing but robbery. Therefore I have poured out My wrath upon them; I have given their way upon their own head, says the Lord GOD.

14. §14

    Original

    De Vruchteloose Bid-Dagen van Nederlandt.

    English

    The Fruitless Days of Prayer of the Netherlands.

15. §15

    Original

    ALLE die geestelijk verstandt hebben ontrent de tijden, en ontrent de teekenen der tijden, kunnen licht merken, dat de Heere Godt grooten toorn heeft tegens de Kerk en Staet van Nederlandt: Want boven alle de grouwelen, die hem over weynige Iaren deeden Land en Kerk in het grootste gevaer, en seer diepe elende brengen, is nu tot tergingh daer by gekomen, deses Volks versmachte ondanckbaerheydt voor de laetste wonderbare verlossing en uytreddingh, en haer gesette hardtnekkigheydt in 't quade, na het ghebruyk van soo scherpe roeden, en haer trouwloosheydt, valsheydt, gheveynstheydt en bedrieghlijkheydt, ende spotten met den Heere, na datse Hem soo solemneel en meenighmael belooft hebben, het quaedt, dat Hem soo tot verbolgentheyd verwekt had, in sijn kracht te sullen gaen reformeeren, in de Kerk, Politie, Militie, Huysgesinnen, ende in hare bijsondere Persoonen; want soo hebben onse hooghe en laghe Overigheden, Politijke en Militaire, onse Kerkendienaren, Leeraers, Ouderlingen en Diakonen, als mede de Vaders en Moeders der Huysgesinnen, ende elk particulier Belijder, belooft en betuyght in hare smeekingen en ghebeden, die sy ter tijdt onser grooter benauwtheydt in het openbaer tot Godt hebben uytgestort; maer al wie aldus niet betuygden, noch voornamen, hebben slimmer ghedaen dan de Heydensche Niniviten, ja sy hebben als Atheisten met den Heere gespottet, wanneer sy sich mede stelden in de vergaderingh der ghener die Godt aenliepen, en riepen, Spaert Uw Volk, O Heere! laat Uw Aenschijn lichten, en geeft ons niet over, behoudt ons in 't leven, soo sullen wy van U niet wederom te rugge keeren.

    English

    ALL who have spiritual understanding concerning the times, and concerning the signs of the times, can easily perceive that the Lord God has great wrath against the church and state of the Netherlands: for above and beyond all the abominations that, a few years ago, brought land and church into the greatest danger and very deep misery, there has now been added to the provocation this people’s suffocating ingratitude for the last wonderful redemption and deliverance, and their fixed obstinacy in evil after the use of such sharp rods, and their faithlessness, falseness, hypocrisy and deceitfulness, and their mocking of the Lord — after they had so solemnly and so many times promised Him that they would go about reforming with full force the evil that had so provoked Him to anger, in the church, the civil polity, the military, households, and in their individual persons; for so have our high and low magistrates, civil and military, our church servants, ministers, elders and deacons, as well as the fathers and mothers of households, and every individual professing member, promised and testified in their supplications and prayers which they poured out publicly to God in the time of our great distress; but all who did not so testify or purpose have done worse than the heathen Ninevites — yea, they have mocked the Lord like atheists, when they joined themselves in the assembly of those who ran to God and cried: Spare Your people, O LORD! Let Your face shine, and give us not over; preserve us in life, so shall we not turn back from You again.

16. §16

    Original

    Doch wie sal niet, wie moet niet seggen, en uytroepen, dat in plaets van Reformatie en verbeeteringh, alles tot erger loopt, ende dat onder alle slagh en orders van menschen, soo wel Voorgangers als andere? soo dat het blijkelijk is, dat 'er een schrikkelijke verbolgentheydt by den Heere is tegen dit wederspannige Volk: waerom dan met groot recht een Vast- en Biddag is uytgeschreven en gehouden, tot voorkominghe van de Oordeelen, die over ons hooft hangen: Och of de rechte en particuliere oorsaken, waer over sulken Dagh te houden is, met eenen ware uytgeschreven ende open-gheleght door Kerkelijke, die sich dese saek best verstaen; doch nu hebben wy meenighmael, ettelijke Iaren herwaerdts, Vast- en Bededagen ghehouden in den Lande; maer wie kan met waerheydt seggen, dat de sonden des Landts, op het houden van deselve, afghenomen hebben? Onse Heeren Staten seggen selfs, datse steedts meer en meer aenghegroeyt zijn: Wie kan oock seggen, dat de Heere sint waerlijck afghehouden heeft van ons in toorn te bestrijden, te vervolgen, ende te verbreken? Laet het sich niet allesins aensien, als of wy maer de beginsselen der smerten hadden gehadt? Hebben niet tot dus langh de trouwe Sienders in Nederlandt getuyght en uytgeroepen, dat'er een verslindende vloedt van oordeelen staet te naderen, en een dikke wolke van plagen komt aendrijven tot verderf van Kerk en Landt? Heeft ons niet de Heere door groote Teekenen in den Hemel boven, ghedreyght en ghewaerschouwt, ghelijk Christus van de sulke spreekt, Luc. 21. vers 11. (hoewel selfs sommige Leeraers daer mede gespot hebben, en't Volk daer over in publijke Predikatien hebben soeken gherust te stellen; doch die moghten het wel sien ten dien selven dage, als sy sullen gaen van kamer tot kamer, om haer te versteeken.) En heeft niet de Heere door Sijn vreesselijke Stormwindt, die Sijn woordt doet, de Wateren, in 't begin van 't Iaar 1682. soo schrikkelijk aengedreven, tot overstroomingh en verbreekinge van Dijken en Landen, soodanigh als in hondert Iaren niet geschiedt en is, waer door dan onse ruine ten uyttersten apparent stondt, ten ware de Heere in Sijn toorn ook toen des ontfermens gedacht had? Dit alles heeft gheensins tot Reformatie gewrocht. Nu hebben wy wederom ghevast en gebeeden na de voorige wijse; wat sal 't nu zijn? Hebben wy nu te wachten dat de Heere van Sijn verbolgentheyt sal afhouden? in 't minste niet; ja dese Vast- en Biddagh sal vruchteloos, en een enkele Terghdagh wesen tot verhaestingh van Godts Oordeelen, en tot verzwaringh van sonden en plagen: Want de Voorgangers in Politie, Militie, en Kerken, en Huysgesinnen, hebben in 't gemeen geen hert noch sin om het boose uyt het midden van ons wech te doen: Niemandt is geresolveert (want die 'er noch zijn, maken gheen ghetal in vergelijkingh) de Godt-tergende quaden uyt Landt, en Kerk, en Huysgesinnen wech te ruymen; Niemandt slaet 'er de handt aen, ende daer en is gheen de minste goede apparentie, dat men aen dat goede werk der Reformatie komen wil; Dies moet ik publijkelijk, soo als ik kan, tot waerschouwingh uytroepen; Dese Vast- en Biddagh is, gelijk de andere, een Terghdagh, een vruchteloose Biddagh, een Dagh ter smadelijke bespottinghe van den Heere; Doch Hy en laet Sich niet alle tijdt bespotten, maer sal met dit Volk twisten, en seggen, Soude het sulk een Vasten zijn dat Ik verkiesen soude, dat de Mensche sijn Ziele eenen dagh quelle? Soudt gy dat een Vasten hieten, ende eenen Dagh den Heere aengenaem? Is niet dit het Vasten dat Ik verkiese, dat ghy los maekt de knoopen der godtloosheyt? O Landt, Landt, Landt! Hoort des Heeren Woordt; Doet de tergende Grouwelen uyt het midden van u; laet u tuchtigen, O Nederlandt! op dat Mijn Ziele van u niet afghetrokken worde, op dat Ik u niet en stelle tot een woestheydt, tot een onbewoondt Landt: Wasschet u, reyniget u; doet de boosheden uwer handelingen van voor Mijn Oogen wech; laet af van quaedt, leeret goedt doen, soekt het recht, helpt den Verdrukten; komt dan, en laet ons t'samen richten. Wee u, O Nederlandt! en sult ghy niet reyn worden! hoe lange noch na desen! Ik heb uwe verfoeyselen gesien, daerom sal Ik u verstrooyen als een stoppel, die doorgaet, door een windt der Woestijne. Beyde Propheten en Priesters zijn Huychelaers, selfs in Mijnen Huyse vinde Ik hare boosheydt; daerom sal Ikse met Alssem spijsigen, en met Gallewater drenken; want van haer is de Huychelerije uytgegaen door 't gantsche Landt.

    English

    Yet who will not — who must not — say and cry out that, instead of Reformation and improvement, everything is running from bad to worse, and that among every rank and order of men, both leaders and others? So that it is evident that there is a terrible wrath with the Lord against this rebellious people — on account of which a fast and prayer day has rightly been proclaimed and held, to prevent the judgments that hang over our heads. Would that the true and particular causes for which such a day is to be held had at the same time been set forth and laid open by churchmen who best understand this matter. Yet now we have many times, for several years past, held fast and prayer days in the land; but who can say in truth that the sins of the land have diminished upon the holding of them? Our Lords the States themselves say that they have continually grown more and more. Who can say, furthermore, that the Lord has since truly held back from assailing, pursuing, and breaking us in His wrath? Does it not in every way appear as though we have experienced only the beginning of sorrows? Have not the faithful seers in the Netherlands testified and cried out all along that a devouring flood of judgments is drawing near, and a thick cloud of plagues is driving toward the destruction of church and land? Has not the Lord threatened and warned us by great signs in the heaven above, as Christ speaks of such things in Luke 21, v. 11 — (though even some ministers have mocked these signs, and have sought to set the people at ease concerning them in public sermons; yet those ministers may well see it on that very day when they go from room to room to hide themselves). And has not the Lord, by His terrible storm-wind that executes His word, driven the waters at the beginning of the year 1682 in so dreadful a manner — to the flooding and breaking of dikes and lands, such as has not occurred in a hundred years — whereby our ruin stood in the most extreme appearance of certainty, had not the Lord in His anger also then remembered mercy? All of this has in no way worked toward Reformation. Now we have again fasted and prayed after the former manner; what will it now be? Have we now to expect that the Lord will hold back from His wrath? Not in the least; nay, this fast and prayer day will be fruitless, and will be nothing but a day of provocation, to hasten God's judgments and to aggravate our sins and plagues. For the leaders in civil government, the military, the churches, and the households have in general no heart or mind to put evil away from our midst; no one is resolved — for those who still are, count for nothing in comparison — to remove the God-provoking evils from land, church, and households; no one puts a hand to it, and there is not the least good appearance that anyone intends to come to that good work of Reformation. Therefore I must publicly cry out, as best I can, as a warning: this fast and prayer day is, like the others, a day of provocation, a fruitless day of prayer, a day of shameful mockery of the Lord. Yet He does not always allow Himself to be mocked, but will contend with this people and say: Shall such be the fast that I would choose, that a man should afflict his soul for a day? Will you call that a fast and a day acceptable to the Lord? Is not this the fast that I choose: that you loose the bands of wickedness? O land, land, land! Hear the Word of the Lord; remove the provoking abominations from your midst; let yourself be chastened, O Netherlands! lest My soul be torn away from you, lest I make you a desolation, an uninhabited land. Wash yourselves, cleanse yourselves; put the wickedness of your deeds away from before My eyes; cease from evil, learn to do good, seek justice, help the oppressed; come now, and let us reason together. Woe to you, O Netherlands! Will you not be clean? How long still, after all this! I have seen your abominations; therefore I will scatter you like stubble that is driven through by a desert wind. Both prophets and priests are hypocrites; even in My house I find their wickedness; therefore I will feed them with wormwood and give them poisoned water to drink; for from them hypocrisy has gone out through all the land.

17. §17

    Original

    Doch nu woud ik, zoo geringe en zwak als ik ben, uyt des Heeren Naam met desen Volke twisten, of liever met haar Voorgangers, in Politie en Kerk, en Huysgezinnen: Want die zijn de grootste en voornaemste Landt- en Kerk-verdervers, op welke de Heere vergrimt is; en zij zijn het, die het Landt in het verderf houden, en tot de uytterste ruine bereyden; en ik verzekere mij, en hope het te doen blijken aen alle, die onpartijdig zullen oordeelen, dat de Voorgangers gewis in haar Conscientie zullen overtuyght staan (hoewel zij het niet belijden willen, noch zullen) dat zij waarlijk door zulke Vast- en Biddagen met den Heere spotten, op welke niet alleen geen Reformatie volght, maar daer de zelve ook niet eens ernstelijk voorgenomen is; Dat het nu waerlijk zoo is met onze Politike, Eccesiastike, en Domestike Voorgangers, kan een ieder uyt deze weynige Particulariteyten lichtelijk afnemen; want mijn voornemen is zoo kort, als klaer te zijn; op dat ik niemant verdrietelijk valle.

    English

    But now I would, as lowly and weak as I am, contend in the name of the Lord with this people — or rather with their leaders in civil government, in the church, and in households. For these are the greatest and chief corrupters of land and church, against whom the Lord is enraged; and it is they who hold the land in ruin and bring it to utter destruction. And I assure myself, and hope to make it evident to all who will judge impartially, that the leaders will certainly stand convicted in their own consciences (though they will not and do not wish to confess it) that they are truly mocking the Lord by such fast and prayer days, on which not only does no Reformation follow, but on which it has not even once been earnestly purposed. That it is truly so with our civil, ecclesiastical, and domestic leaders, anyone can readily perceive from these few particulars; for my intention is to be as brief as I am clear, so that I may not become tedious to anyone.

18. §18

    Original

    Het is een tergende Zonde, als Overheden de Afgoderij en allerley siel-verderffelijke, en godtslasterlijke Leeringen toelaten, en vryheydt geven aen die gene, welcke die Grouwelen in een Landt brengen, saejen, en voortsetten na vermogen; Dit stel ik voor vast, en sal het niet bewijsen; de Leeraers toonen sulks bij gelegentheydt, ende de Gedeputeerden der Synoden hebben 't meermael aen den Overheden getoont. Nu onse Overheden, hooge en lage (niet tegenstaende haer uytgegevene Placcaten tegens de Paepsche Afgodery, tegen de Sociniaensche en andere godts-lasterlijke Leeringen en dwalingen, en tegen Papen, Iesuijten, en Socinianen) verdragen en geven veel vrijheydt aan't plegen van de Paepsche Afgoderije, aen 't inkomen en inwonen van Papen, Iesuijten, en andere, aen de publijke Samenkomsten van Socinianen, Quakers, en Ioden, en aen 't publijk belijden van hare godts-lasterlijke dwalingen: Derhalven is dit een zware Zonde, waerover Overheden en Onderdanen op de Vast- en Biddagen moeten klagen, en sich voor Godt verootmoedigen, soeken verzoeningh, en geneesingh: Nochtans zijn onse Overheden geensins van zin en voornemen, om dese toelating van alle Religien in te trekken, om de Afgoderij effectivelijk te weeren, de Papen en Iesuijten uyt het Landt te houden, ofte te verdrijven, de Sociniaensche bijeenkomsten te stooren, en te hinderen; in tegendeel, sij geven aen de Papen dagelijks en over al in Steden en op Dorpen meer en meer Vrijheydt; haer Placcaten voerense niet uyt, ja sij willense niet scherp uytgevoert hebben; alle Religien hebben hier Vrijheydt; is dat niet spotten met den Heere? dat men gaet Sonden belijden, die men niet wil verbeteren? dat men vast, en bidt, en het boose bij sich wil houden? Dit is een stuk: daer zijn vele diergelijken.

    English

    It is a provoking sin when magistrates tolerate idolatry and all manner of soul-destroying and blasphemous teachings, and give freedom to those who bring those abominations into a land, sow them, and promote them to the best of their ability. I set this down as settled and will not prove it; the ministers demonstrate it on occasion, and the deputies of the Synods have shown it to the magistrates many times. Now our magistrates, both high and low — notwithstanding their published edicts against Popish idolatry, against Socinian and other blasphemous teachings and errors, and against Papists, Jesuits, and Socinians — tolerate and grant great freedom to the practice of Popish idolatry, to the entry and residence of Papists, Jesuits, and others, to the public assemblies of Socinians, Quakers, and Jews, and to the public profession of their blasphemous errors. Therefore this is a grievous sin, over which magistrates and subjects must lament on fast and prayer days, humble themselves before God, and seek reconciliation and healing. Yet our magistrates have no intention whatsoever of withdrawing this toleration of all religions, of effectively restraining idolatry, of keeping or driving Papists and Jesuits out of the land, or of disturbing and hindering the Socinian assemblies. On the contrary, they give to the Papists daily, and everywhere in cities and villages, more and more freedom; they do not enforce their own edicts — indeed, they do not wish them to be strictly enforced. All religions have freedom here. Is that not mocking the Lord — that one goes to confess sins which one has no wish to correct? that one fasts and prays, yet intends to keep the evil close at hand? This is one matter; there are many others like it.

19. §19

    Original

    Het is een van de grootste Sonden, wanneer Overheden de Kroon ende de Macht van onse Heere Iesus aennemen, sich op Sijn Throon als Heerschers setten, en sich aenmatigen Sijn heerschende Macht in en over de sichtbare Kerk, waer van Hij Sijn kerkelijke Dienaers alleen tot Uytvoerders heeft gestelt. Nu dese Sonde wordt in ons Landt opentlijk en meenichvuldighlijk van de Overheden gedaen: want sij willen dat geene op een heerschende en meesterlijke wijse veel betrachten, 't geen den Opsienderen der Kerke toekomt, als Christi Dienaers, na Sijn last en voorschrift te verrichten; soo heeft men gesien, dat de Overheden in Nederlandt sich hebben aengematicht de Macht van Leeraers om kerkelijke Redenen, tegen wil van haer Classes en Kerkenraden, te suspendeeren, ja te deporteeren van haer Dienst, en haer met gewelt van haer Gemeente te verdrijven; de Maght van wettichlijk verkoren Leeraers te hinderen, tot de Gemeynte te komen, als sij haer niet aenstaen; de Maght van Leeraers, die sij geern hadden, soo aen te recommandeeren, dat men geen Leeraers kan krijgen, indien men dese niet verkiesen wil; de Maght van een Nationael Synode ('t welk de Leeraers oordeelen, dat tot welstant der Kercken, ten minsten alle drie Iaren moet gehouden werden) op te houden, en te weygeren sestich Iaren langh en meer, en een provinciaal Synode veertich Iaren en meer, gelijk in Zeelandt geschiedt; een Maght om de Vrijheydt van een Synode, in haer om-vraagen en conclusien te maken over kerkelijke Saken, te beletten, en in te binden door haer Commissarissen; een Maght om de concepten en conclusien tot Reformatie, ende de kerkelijke Censuren over ergernissen, te schorten, op te eysschen, te roijeeren, te vernietigen, en aen Kerkenraden en Classen pro Authoritate te verbieden, die op te volgen, of in 't werk te stellen; de Maght om Leeraers wegens haer preeken, en bestraffen, ja wegens haer advijsen in Kerkelijke Vergaderingen over het Kerkelijke gegeven als Richters voor haer te roepen, en rekenschap af te eysschen, haer te censureeren, en te bedreygen, als of de Leeraers onder haer stonden, gelijk Officianten, die sij stellen; de Maght om te verbieden sommige Sonden publijk te bestraffen in Predikatien of Catechisatien, met bedreygingh van suspensie of deportement; de Maght, om als 't haer gelieft Vast- en Biddagen in te stellen, en privativelijk sonder de Kerkelijke de oorsaken en redenen van de selve op te stellen en uyt te schrijven; en 't is bekent, hoe het gepretendeerde onrechtvaerdige Paepsche Recht van Patroonschap, bestaende in een usurpatie van Macht, die een Heer, of Ionker, of Vrouw meyndt te hebben, om een Leeraer na zijn goetvinden te kiesen en te stellen, oock van sommige soo breet gebruykt wordt, dat de Gemeynte bij na niets in de verkiesing te seggen heeft, ende de Classis niet meer vermagh, dan ondersoeken, of de verkoorne kennis en bequamheydt genoech heeft, en sonder bekende ergernis geleeft heeft: Alle dese usurpatien van Christi en des Kerks Maght zijn Sonden, die op een Vast- en Biddagh derhalven moeten beleden, beklaeght, en uytgebraght worden, als waer tegen het Verbondt moet gemaekt worden; Doch de Overheden willen dese Usurpatien niet nalaten; te vergeefs worden sij dan voor Godt als Sonden ingebraght, waer door hij geterght is; doch indien de Leeraers uyt vreese, of om gunst, nalaten, die Sonden in publijke Belijdenis te stellen; het is seker, datse sulks nalaten, om datse weeten, dat de Overheden sulks niet hooren willen, gelijk vele anderen van haer Sonden; en soo veel te grooter blijk is het, dat men spot met sijn Vast- en Biddagen, als waer op men selfs weigert te belijden, ofte te hooren belijden een groote tergende Sonde, omdat men 'er niet van scheyden wil.

    English

    It is one of the greatest sins when magistrates assume the crown and the authority of our Lord Jesus, seat themselves on His throne as rulers, and arrogate to themselves His governing authority in and over the visible church, over which He has appointed His ecclesiastical servants alone as executors. Now this sin is committed openly and repeatedly by the magistrates in our land; for they insist on exercising in a domineering and masterly manner much of what belongs to the overseers of the church, to be performed as servants of Christ according to His charge and prescription. Thus one has seen that the magistrates in the Netherlands have arrogated to themselves: the authority to suspend ministers for ecclesiastical reasons, against the will of their Classes and church councils, yes, even to depose them from their office and forcibly drive them from their congregation; the authority to hinder lawfully chosen ministers from coming to the congregation when the magistrates do not approve of them; the authority to recommend their preferred ministers in such a way that no minister can be obtained unless one is willing to choose that particular man; the authority of a National Synod — which the ministers judge ought to be held at least every three years for the welfare of the churches — to suppress and refuse for sixty years and more, and a provincial synod for forty years and more, as has happened in Zeeland; an authority to obstruct and constrain the freedom of a synod in its deliberations and in making resolutions on ecclesiastical matters, through their commissioners; an authority to suspend, demand, strike out, annul, and by their authority forbid church councils and Classes to follow or execute the drafts and resolutions for Reformation, and the ecclesiastical censures concerning offenses; the authority to summon ministers before them as judges on account of their preaching and rebuking — yes, even on account of their opinions given in ecclesiastical assemblies on ecclesiastical matters — to demand an account from them, to censure them, and to threaten them, as though ministers were under their authority like officials whom they appoint; the authority to forbid the public rebuking of certain sins in sermons or catechism instruction, under threat of suspension or deposition; the authority to proclaim fast and prayer days at their pleasure, and exclusively without the church to draft and publish the causes and reasons for them. And it is well known how the pretended unjust Popish right of patronage — consisting in a usurpation of authority that a lord, or squire, or lady imagines himself to possess, to choose and appoint a minister at his own pleasure — is exercised by some so broadly that the congregation has almost nothing to say in the election, and the Classis has no more power than to examine whether the chosen candidate has sufficient knowledge and competence and has lived without known offense. All these usurpations of Christ's and the church's authority are sins that must therefore be confessed, lamented, and brought forward on a fast and prayer day, and against which the covenant must be made. But the magistrates have no intention of abandoning these usurpations; in vain, then, are they brought before God as sins by which He is provoked. Yet if ministers out of fear, or for the sake of favor, fail to place those sins in public confession — it is certain they omit it because they know that the magistrates do not wish to hear it, just as many others do not wish to hear of their sins — so much the greater proof is it that one mocks one's fast and prayer days, on which one even refuses to confess, or to hear confessed, a great provoking sin, because one has no wish to depart from it.

    Translator note: The list of usurped authorities is a single extended sentence in the original; rendered as a structured English sentence-series for readability while preserving every enumerated item. 'pro Authoritate' left in Latin as the author uses it as a technical phrase for magisterial authority-assertion.

20. §20

    Original

    Niemant onder de Gereformeerde kan twijffelen, of niet de Vasten-avonden, Drie-Koningen-avonden, en St Niclaas-avonden te onderhouden is groote Sonde, en een boose Navolging van het vleeschelijke en superstitieuse Pausdom, maer ook bijsonder het houden van de Kermissen; want sij zijn niet alleen een directe en interpretative Afgodery en Superstitie, maer ook een vruchtbare gelegentheydt van veel ongebondenheydt, wulpsheydt en ergernis; Een Predikant van Amsterdam, de deftige Wittewrongel, preekte, en schreef daer van aldus; De Kerkmis-feesten, daer mede de Christen weereld noch soo veel opheeft, en die jaerlyks in meest alle onse Steden en Dorpen, ook de allerkleynste Vlecken, met soo veel vleeschelijke Dartelheden, en openbare Godloosheden vergeseltschapt gaen, zijn enkele Dagen van Weelde en Ydelheydt, die men doorbrenght na de maniere van de Heydenen in alderhande Guycheleryen, Ravotteryen, Battement-spelen, in ongelooffelijke Ongebondenheydt, ende Godtloosheden; Soo haest en is de Baniere van dese gesette tijdt niet verschenen, of men siet straks geheele Steden, Plaetsen en Dorpen, gelijk als in oproer, vol geraes, en getiers; men hoort niet dan pijpen en fluyten, men siet niet dan Ydelheydt der Ydelheden, danssen, springen, tuysschen, speelen, dobbelen, brasseryen, dronckenschappen, &c. Allerhande Guychelspelen en Comedien zijn de gemeene vreughden van de vleeschelijke en weelderige Christenen; de Godtloosheydt wordt dan als met Trompetten langhs de Straten uytgeblasen, ende klimt soo hoogh, dat het schijnt, als of de Sathan uyt de Helle ware los gelaten. Wel, dese Wereldt van Ongerechtigheden en Godtloosheden laten onse Overheden in Steden en Dorpen toe, het gantsche Landt over, alleen datse hier en daer wat meer besnoeyt en ingeteugelt zijn, dan in andere Plaetsen. Dit is een sterk roepende Sonde, een Bundel van Ongerechtigheydt; hier geven sich in tot de Oude en Ionge, Rijke en Arme, niet tegenstaende dat de Leeraers in Nederlandt op de Preekstoelen en in Boeken, en in Versoeckschriften aen de Overheden daer over seer beweeghlijk geklaeght hebben, als over schrikkelijke Godt-tergingen; Soo heeft een Zuydthollandtsche Synode, gehouden ter Goude, in het Jaer 1589, en een ander gehouden tot Woerden 1609. versocht, dat de Kermissen moghten geweert, ende afgeschaft worden, doch tot op desen Dagh blijven sij by ons. Die Heydensheydt, seght Hoornbeek, eens in het Christendom ingelaten zijnde, heeft het selve Christendom niet alleen, machtigh seer bedorven, maer heeft soo hartnekkigh in de Herten der Menschen geseten, datse door geen kunst, gewelt of pogingh heeft kunnen wederhouden, of uytgerukt werden; sulks hebben de Kermissen getoont, en alle die Sonden en Snootheden, die by gelegentheydt der selver met volle Zeylen inkomen, en meer dan by de Heydenen gemeenlyk ghepleeght worden: want de schaemte is onder de Christenen wech, 't welk ook schandelyk is te seggen: Den voornoemden Wittewrongel spreekt van de boose Practijk der Christenen in Nederlant aldus; Die seer uytstekende hoogte van het Pausdom, de grouwelyke Kerkmisfeesten, Vasten-avonden, St Nicolaas-avonden (of sy schoon soo quaden wortel hebben en sulke schadelyke Vruchten dragen) worden onder de Gereformeerde Chistenen noch soo plechtelyk, tot groote blaem van onse Reformatie geviert, en in haer volle kracht onderhouden; ook zynse soo gemeen onder ons, dat sich hooge en lage, ryke en arme, jonge en oude (dikmael ook die gene, die het minst betaemt) daer aen besoedelen, en haer selven aen vele Paepsche Superstitien, Afgoderyen, en vele vleeschelyke onreynigheden schuldigh maken; Is het niet ten hooghsten te beklagen, dat'er noch soo vele Gereformeerde Christenen gevonden worden, die soo geerne Kermis houden, of ter Kermis gaen? dat het grouwelyke Bacchus-feest van de Vasten-avonden, noch in onse Huysgesinnen, selfs in de allergrootste, ook publyke Gast-huysen en Weeshuysen, sonder achterdenken onderhouden wordt? Dat den versierden St Nicolaes, en dat Paapsche Feest, by ons noch in sulken aensien is; en meer dan in het midden des Pausdoms gevierdt wordt? wat een schande is het voor ons, en voor de Reformatie, en dien Godt; voor welken wy dagelyks onse knyen buygen, dat wy aen de Paepsche Hooghtyden soo vast blyven, en met onse Vrienden en Huysgenoten soo veel werks daer van maken, &c. En niet alleen de Kerckelijken, maer ook selfs de Gecommitteerde Raden van de Staten van Hollandt, hebben in het Iaer 1625. onder andere van haer Ed. Groot Mog. versocht, en gebeden, dat soo lief als haer de Eere Godts, haer eygene Saligheydt, en de Welstant van ons lieve Vaderlandt was, het haer Ed. Groot Mog. moghte gelieven ordre te stellen tegen de Vasten-avonden, Dry Koningen. en St Nicolaes-avonden, en andere Vyerdagen, die niet sonder vertooningh van openbare Afgodery onder ons worden gehouden. Doch alles te vergeefs; het is waer, in het Iaer 1672. en 1673. wierden de kermissen, uyt eenige schrik van Godts Oordeel, voor een tijdt, afgeschreven, en Hollandt wierdt, gelijk een Predikant van Rotterdam schreef, Ontkermist; maer soo ras als de Roede een weynigh wech was, heeft men die om profyt voor 't Landt (vervloekte inkomsten, daer Godt in blaest) weder ingenomen, en toegelaten. Wanneer dan de Overheden dit niet beteren willen, ende die vruchtbare occasien van vele Sonden vergeten te hinderen in het toekomende, wat is ons vasten anders dan een terging van Godts Majesteyt? al beklaeght men dien grouwel, men seght nochtans met sulken voornemen, men wil het noch meer doen, ofte men most onbeschaemdelijk recht uyt seggen, dat de Kermissen, &c. sulke sware Sonden niet bevatten; En dat was alleen tergingh genoegh.

    English

    No one among the Reformed can doubt that keeping Shrovetide eves, Epiphany eves, and St. Nicholas eves is a great sin and a wicked imitation of the carnal and superstitious Papacy — and above all the holding of the Kermis fairs; for they are not only direct and interpretive idolatry and superstition, but also a fertile occasion for much licentiousness, wantonness, and offense. A minister of Amsterdam, the worthy Wittewrongel, preached and wrote of this as follows: The Kermis feasts, of which the Christian world still makes so much, and which yearly in nearly all our cities and villages, even the very smallest hamlets, go accompanied by so much carnal frivolity and open ungodliness, are nothing but days of indulgence and vanity, spent after the manner of the heathen in all kinds of buffoonery, rowdiness, farcical games, unbelievable licentiousness, and ungodliness. No sooner does the banner of this appointed season appear than one immediately sees entire cities, towns, and villages, as if in an uproar, full of noise and clamor; one hears nothing but pipes and flutes; one sees nothing but vanity of vanities — dancing, leaping, scuffling, playing, dicing, carousing, drunkenness, etc. All manner of juggling-shows and comedies are the common amusements of carnal and self-indulgent Christians; ungodliness is then blown through the streets as with trumpets and rises so high that it seems as though Satan had been let loose from hell. Well, all this world of unrighteousness and ungodliness our magistrates allow in cities and villages throughout the entire land — only that here and there it is somewhat more trimmed and restrained than in other places. This is a loudly crying sin, a bundle of iniquity; old and young, rich and poor, give themselves over to it — notwithstanding that the ministers in the Netherlands have from their pulpits and in books and in petitions to the magistrates complained of it with great urgency, as of dreadful provocations of God. Thus a South Holland Synod held at Gouda in the year 1589, and another held at Woerden in 1609, requested that the Kermis fairs might be restrained and abolished; yet to this day they remain among us. That heathenism, says Hoornbeek, once admitted into Christendom, has not only very mightily corrupted that same Christendom, but has sat so stubbornly in the hearts of men that it could not be restrained or rooted out by any art, force, or effort — as the Kermis fairs have shown, and all the sins and vileness that at their occasion come in under full sail and are practiced more commonly than even among the heathen; for shame has departed from among Christians, which is itself a shameful thing to say. The afore-mentioned Wittewrongel speaks of the wicked practice of Christians in the Netherlands in this way: Those very preeminent heights of Popery — the abominable Kermis feasts, Shrovetide eves, and St. Nicholas eves — though they have so evil a root and bear such harmful fruits, are still celebrated so solemnly among Reformed Christians, to the great shame of our Reformation, and maintained in their full force; and they are so common among us that high and low, rich and poor, young and old (often also those to whom it is least fitting) defile themselves with them, and make themselves guilty of many Popish superstitions, idolatries, and many carnal impurities. Is it not to be lamented in the highest degree that there are still so many Reformed Christians to be found who so gladly hold the Kermis or go to the Kermis? that the abominable Bacchus-feast of Shrovetide is still kept in our households, even in the very greatest, and also in public guest-houses and orphanages, without a second thought? That the invented St. Nicholas, and that Popish feast, is still in such esteem among us, and is celebrated more than in the very heart of Popery? What a shame it is for us, and for the Reformation, and for that God before whom we daily bow our knees, that we hold so fast to the Popish high feasts and make so much of them with our friends and household members, etc. And not only the church people, but even the Delegated Council of the States of Holland, requested and petitioned in the year 1625, among other things from Their Noble Great Mightinesses, that, as dear as the glory of God, their own salvation, and the welfare of our dear fatherland was to them, it might please Their Noble Great Mightinesses to establish order against Shrovetide eves, Epiphany, St. Nicholas eves, and other feast days that are not held among us without a display of open idolatry. But all in vain. It is true that in the years 1672 and 1673, out of some fear of God's judgment, the Kermis fairs were for a time abolished, and Holland was, as a minister of Rotterdam wrote, de-Kermised; but as soon as the rod had been withdrawn a little, they were taken up again and permitted for the profit of the land — accursed revenues, into which God blows. When the magistrates therefore have no will to amend this, and continue to neglect to hinder those fertile occasions of many sins in the future, what is our fasting but a provocation of God's Majesty? Even though one laments that abomination, one says by such a resolve that one intends to continue in it still — or else one must shamelessly say outright that the Kermis fairs, etc., do not involve such grave sins. And that alone would have been provocation enough.

21. §21

    Original

    De Comedien, Tragedien, ofte Schouwspeelen, met haer aengheknoopte vuyle kluchten ende Dansserijen, zijn Grouwelen, daer selfs de eerlijke Heydenen een af-keer van hadden; 't zijn, ghelijk verscheydene, en bijsonder de bovengenoemde Leeraer Wittewrongel, getoont hebben, enkele Schoolen en Toonneelen van Ydelheydt, en schrikkelijke middelen tot profaniteyt, vleeschelijkheydt, verdervinghe der Iongheydt, ende tot alle godtloosheydt; soo dat de Heere daer seer mede gheterght wordt. De Heeren van Amsterdam hebben wel eer in een Plakkaet, tot naerder onderhoudingh des Sabbaths, verklaert in het Iaer 1624. Dat sulke lichtvaerdigheden en ijdelheden meestendeel de materien van de Kamerspeelen zijn, en dat door de satyrische en schampere propoosten, die onder de Comedien somtijdts worden ghemenght, de Aenhoorders van deselve ghebraght worden tot verachtinge van Godts Woordt, ende der Dienaren desselvigen, als mede van de Regeeringh der Landen. Ook hebben de Gecommitteerde Raden van de Staten van Hollandt, in het volgende Iaer 1625. de Heeren van Hollandt ernstigh versocht en ghebeeden, dat die Comedien en Tragedien gheweerdt moghten worden, als die de goede Inghesetenen tot Afgodery ende Godtloosheydt opwekten. De kerkelijke hebben ook niet alleen op de Predikstoelen, maer selfs in hare Synoden, het Godt-tergende quaedt der Comedien, ende der appendentien van dien, aengetoont. Het Zuydthollandtsche Synode, in het Iaer 1640. ghehouden tot Gouda, heeft dese woorden, Art. 55. Het Classis van den Haegh vraeght, Nademael in ons Vaderlandt seer in swange gaen groote lichtvaerdigheden, en wereldtsche ijdelheden, teekenen van lichtvaardighe vleesschelyke ghemoederen, en gelegentheden, Moeders en Voedtsters van groote sonden, tot ergernis en verleydinge der Swakke, als daar zijn Dansseryen, Balletten, schandaleus misbruyk van Godts goede gaven in overdadighe Maeltyden en Banquetten, Masqueraden, Comedien, Tragedien, &c. Hoe men handelen sal met die Leden der Gemeynte, die de ghenoemde Lichtvaerdigheden aenkleven? Ende is met eenparighe stemmen gestatueert, (ook inghenomen zijnde de Raden en adviserende stemmen van de Heeren polityke Commissarissen, en Broederen Gedeputeerden van de Corresponderende Synoden (van Gelderlandt, Noordthollandt, Utrecht ende Groeningen,) Dat nademael de ghenoemde Lichtvaerdigheden en Ydelheden met de Eerbaerheydt ende Godtsaligheydt der Christenen niet bestaen kunnen, en Godts vreeslyken Toorn door deselve, bysonderlijk in dese sware tyden, meer en meer ontsteken wordt, men met sulke Leden der Kerke, na de Kerkenordeningh handele, ook tot afhoudingh van des Heeren Avondtmael, na gelegentheydt en vereysch der saken, volgens den 35. Art. van 't Synode van Gorcum, des Iaers 1622. en volgens de Kerkenordeningh van de Fransche Kerken, Cap. 14. Art. 26,27. Nochtans worden de Comedien ende Tragedien met hare Kluchten en Dansserijen in ons Landt, tot op desen dagh, publikelijken vertoont en aengeschouwt, welke een ijder, die sijn oogen wil oopenen, kan merken dat het zijn rechte Schoolen des Sathans, onvruchtbare werken der Duysternis, Bondels van Godtloosheden, Wortelen van helsche bitterheydt, voortkomende uyt de blindtheydt ende ongebondentheydt van de vuylste Heydenen, bevattende ordinair geyle en dertele redenen, ontleendt uyt de Heydensche Comedien en Tragedien, en slimmer; ook een verhael en levendige vertooningh van onkuysheyt, wreetheydt, bloedtgierigheydt, schelmerij en alle ondeughden; als mede geyle en ongeschikte Dansserijen, vuyle onkuyssche Liederen, bespottingen van Godtsdienst ende Godtsdienstighe, Hoerenghewaedt, vreemde en lichtvaerdige kleedinge, waer mede de Vrouwen selfs op het Tonneel verschijnen; somtijdts ook Mannen in Vrouwen Kleederen, tegens Godts uytdruckelijk bevel, behalven alle de lichtvaerdighe Eeden en Vervloekingen, by de Goden der Heydenen, ende by den waren Godt; niet alleen tot verquistingh van tijdt en geldt, maer tot verderf van zeeden en Zielen van Spelers en Aenschouwers. Nochtans die Schouwspeelen en Dansserijen worden door goedtvinden van de Overheden, in twee voorname Steden van Nederlandt, Amsterdam en 's Gravenhage, toegelaten; ende de Toneelspeelders en Dansmeesters vertoonen sich opentlijk, nevens de koordedanssers, Guychelaers ende andere Boeven, in verscheyden Steden op de Kermissen, met ooghluykingh, ja toelatingh der Overheden. Wat sal nu ons Vasten en Bidden helpen, als sulke Grouwelen, die men op de Vasten-dagen beklagen moet, niet geweerdt worden? Is dit niet spotten met den Heere? Seght niet de Heere tegens elk ernstigh Leeraer, Menschen Kindt, dese Mannen hebben haar Drekgoden in haar herte opgheset, ende hebben den aenstoot hunner ongherechtigheydt recht voor haar aangesichte gesteldt, worde Ik dan ernstelijk van haar ghevraaght? soude Ik over die dingen geen besoekinge doen? of soude Mijn Ziele haer niet wreken over sulk een Volk als dit is? Ik sal Mijn Aengesichte tegen haer setten, ende salse stellen tot teekenen ende tot spreekwoorden, ende ghy sult weten dat Ik de Heere ben.

    English

    Comedies, tragedies, or stage plays, with their attached filthy farces and dances, are abominations from which even honorable heathens recoiled; they are, as several persons and in particular the above-mentioned minister Wittewrongel have shown, nothing but schools and stages of vanity, and dreadful means toward profanity, carnality, the corruption of youth, and all ungodliness — so that the Lord is greatly provoked by them. The lords of Amsterdam did formerly declare in a placard, for the better observance of the Sabbath, in the year 1624, that such frivolities and vanities are for the most part the subject matter of chamber plays, and that through the satirical and scornful speeches that are sometimes mixed into the comedies, the hearers thereof are brought to contempt of God's Word and of the servants thereof, as well as of the government of the lands. Also the Delegated Councils of the States of Holland, in the following year 1625, earnestly requested and entreated the lords of Holland that those comedies and tragedies might be prohibited, as things that stirred the good inhabitants to idolatry and ungodliness. The churchmen have also shown the God-provoking evil of comedies and their appendages, not only from the pulpits but even in their Synods. The South Holland Synod, held at Gouda in the year 1640, contains these words at Art. 55: The Classis of The Hague asks: Seeing that in our Fatherland there prevail greatly various great frivolities and worldly vanities — signs of frivolous and carnal dispositions, and occasions, mothers and nurses of great sins, to the offense and seduction of the weak — such as dances, ballets, scandalous misuse of God's good gifts in excessive meals and banquets, masquerades, comedies, tragedies, etc.: How shall one deal with those members of the congregation who cleave to the said frivolities? And it was resolved with unanimous votes (the advice and advisory votes of the civil commissioners appointed by the lords, and the brother delegates from the corresponding Synods of Gelderland, North Holland, Utrecht, and Groningen, being also received) that, since the said frivolities and vanities cannot consist with the honorableness and godliness of Christians, and God's fearful wrath is more and more kindled thereby, especially in these heavy times, one shall deal with such members of the church according to the church order, including withholding them from the Lord's Supper, according to the circumstances and requirements of the matter, in accordance with Art. 35 of the Synod of Gorcum of the year 1622, and in accordance with the church order of the French churches, Chap. 14, Art. 26, 27. Nevertheless, comedies and tragedies with their farces and dances are to this day publicly performed and attended in our land — which anyone who will open his eyes can perceive to be true schools of Satan, unfruitful works of darkness, bundles of ungodlinesses, roots of hellish bitterness, arising from the blindness and licentiousness of the vilest heathens, containing ordinarily lewd and wanton speeches borrowed from the heathen comedies and tragedies, and worse; also a narration and lively display of unchastity, cruelty, bloodthirstiness, villainy, and all vices; as well as lewd and unseemly dances, filthy and unchaste songs, mockeries of religion and the religious, harlots' attire, strange and frivolous clothing in which women themselves appear on the stage; sometimes also men in women's clothing, against God's express command — not to mention all the frivolous oaths and cursings by the gods of the heathens and by the true God — all to the waste of time and money and to the ruin of the morals and souls of players and spectators. Nevertheless these stage plays and dances are permitted by the approval of the magistrates in two principal cities of the Netherlands, Amsterdam and The Hague; and the stage players and dance masters display themselves openly, alongside rope dancers, jugglers, and other rogues, in various cities at the fairs, with the connivance, indeed the permission, of the magistrates. What shall our fasting and praying now avail, if such abominations, which one ought to lament on the fast days, are not prohibited? Is this not to mock the Lord? Does not the Lord say to every earnest minister: Son of man, these men have set up their dung-idols in their hearts, and have placed the stumbling block of their iniquity right before their faces — shall I then be earnestly sought by them? Should I not make a visitation on account of these things? Or should My soul not avenge itself on such a people as this? I will set My face against them, and will make them signs and proverbs, and you shall know that I am the Lord.

22. §22

    Original

    Kerkroovery is een van de grouwelijkste en meest-roepende sonden; ghelijk mede het berooven van Weduwen en Weesen; niemandt kan daer aen twijffelen: Nochtans wordt dese sonde seer opentlijk in onse Landen gepleeght, en men en is niet genegen dien Ban te laten varen; ja men verbiedt opentlijk, dat geen Leeraer dien Kerkroof bestraffe: Is het niet bekent, hoeveel Geestelijke of Kerkelijke Goederen, door Particuliere, tot Utrecht worden beseeten, aan de Kerk worden onthouden, en van haer eygene natuerlijke gebruyken worden ontvreemdt? En in plaets van te luysteren na de bestraffende Leeraers, die, en door Predikatien, ende door Boeken, de groote en tergende sondelijkheyt van dat quaet aldaer getoont hebben, hebben niet, na de uytstooting van twee getrouwe Leeraren (welk quaedt tot op desen dagh niet publijk beklaegt en is) de H.H. Staten van Utrecht in het Iaer 1660. alle de Leeraren binnen de Stadt en Provincie van Utrecht geordonneert, dat sij sich alle sullen hebben te wachten, van te censureren, of in het prediken, of catechiseeren te taureeren, of tegen te spreken den Staat der Kapittelen, en der selver Goederen, met bedreiging, dat die sulks komt te overtreden, door de Regeeringh, of in Iustitie sal gecorrigeert worden na exigentie van saken? Sien wij niet, hoe in Zeelandt veele Tonnen Gouts van de Goederen van Weduwen en Weesen, en anderen, uyt de Bank zijn wechgenomen door particuliere Heeren, en dat tot op desen Dagh geen herstel is geschiedt, noch de schuldige gestraft zijn? Is dit dan niet een vruchteloosen Biddagh houden, als men, het geen Godt soo seer vertoornt, niet wil verbeteren, maer liever den Ban op sijn Hert, op sijn Huys, en op het Landt en Steden houden?

    English

    Church robbery is one of the most abominable and loudest-crying sins, as is also the robbing of widows and orphans; no one can doubt it. Nevertheless this sin is committed very openly in our lands, and there is no inclination to abandon that curse; indeed, it is openly forbidden that any minister should rebuke that church robbery. Is it not well known how much ecclesiastical or church property is possessed by private persons in Utrecht, withheld from the church, and alienated from its own natural uses? And instead of listening to the rebuking ministers who, both through sermons and through books, have shown the great and provoking sinfulness of that evil there — have not the High and Mighty States of Utrecht, in the year 1660, after the expulsion of two faithful ministers (which evil has not been publicly lamented to this day), ordained all the ministers within the city and province of Utrecht that they shall all refrain from censuring, or in their preaching or catechism instruction from taunting or speaking against, the status of the chapters and their properties — with the threat that whoever transgresses this shall be corrected by the government or before justice according to the exigency of the matter? Do we not see how in Zeeland many tons of gold from the goods of widows and orphans and others have been taken from the bank by private lords, and that to this day no restitution has been made nor the guilty punished? Is it then not a holding of a fruitless day of prayer when one will not correct what provokes God so greatly, but would rather keep the curse upon one's heart, upon one's house, and upon the land and cities?

23. §23

    Original

    Het is een van de meest tergende Sonden en grouwelen, te hinderen, en niet te bevorderen na vermogen de Bekeering der Menschen tot de H. Waerheydt en Godtsaligheydt, en geen behoorlijke sorge te willen dragen, en ernst of arbeydt aen te wenden, om Iesu Koninghrijk dadelijk uytgebreydt te krijgen. Nu het is klaer blijkende, dat de Overheden in ons Landt (hoe wel de schult der Leeraren in desen niet moet bemantelt worden) veelsins hinderen de bekeeringh van veelen; want sij willen in veel Steden geen genoechsaem getal van Leeraers geven, na dat de grootheydt der Gemeynten vereyscht, ja sij willense eer weiniger maken; soo dat honderden, indien niet duysenden van Sielen sterven, en verlooren gaen door gebrek van onderwijsing, en partikuliere bewaking, aenspraek en opwekkingh; ook wordt 'er, door de schaersheydt der Leeraren, geen sorge gedragen, noch moeyte aengewendt, om te bekeeren de Afgedwaelde onder ons woonende, Mennisten, Arminianen, Socinianen, Papisten, Lutherschen, Quakers, en in het bysonder de Ioden, hoe wel wij belijden, haer bekeeringh op gront van Godts Belofte te verwachten; ende hoewel de Hollandtsche Synoden in het Jaar 1677. middelen hebben willen beramen om de Ioden te bekeeren, soo hebben doch de politijke Commissarissen, die in het Synode tegenwoordigh waren, gewilt, men soude daer van zwijgen, en geen conclusien daer ontrent maken; van gelijken heeft het Synode van Utrecht, gehouden in het Iaer 1670. heerlijke Middelen voorgeslagen, en opgestelt tot bevordering van de bekeering der Heydenen; maer de Overigheden, en de Bewinthebberen van de Compagnien van Oost- en West-indien hebben die niet omhelst; soo dat geen behoorlijke nootsakelijke Middelen tot uytwerking van soo gewenschten Saak by der hant werden genomen, ende de onbekeerlijkheydt van vele duysendt Sielen leght aen de deur, en op rekeningh van die gene, die door gebrek van liefde tot de Zielen, en bysonder tot de Heere Christus, en tot de uytsettingh van Sijn Rijk, daer toe haer best niet willen doen, noch de vereyschte Middelen verschaffen; De Generaels en Commandeurs, die derwaerts gesonden zijn, ende de Oppermacht in handen hebben, zijn meest geen Lieden, die de Godtsaligheydt seer toe genegen zijn; De Heydensche Feestdagen, ende de vyeringh der selver worden in Oostindien opentlijk toegelaten aen de Heydenen, waer by sich dan noch wel sommige van onse Heydensche Naem-Christenen voegen; De Leeraers, die men derwaerts sendt, zijn meest Lieden, die onder ons niet seer stichtelijk, noch gevestight godtsaligh zijn geweest, soo datse daer komende tot schantvlecken zijn, en den Volke geen Heyl toe brengen; want toch de Godtloosheydt is daer soo groot, soo stout, en onbeschaemdelijk sich vertoonende voor de Son, onder de gene, die aldaer den Naem van Christenen dragen, dat 'er niet by tevoegen is, of het most een Sodom wesen; Onse Kooplieden halen de aerdtsche Schatten van die Landen, doch wij brengen de kostelijke Peerel des Euangeliums derwaerts niet, immers niet soo, dat dien geestelijken handel ten goede van de Zielen, daer voortgeset ende voorspoedigh soude zijn; de Papisten doen meer ernst, ijver, en kosten om de Heydenen tot haer Afgodischen dienst en leer over te brengen, dan de onse doen om de bekende suyvere salighmakende Waerheydt aengenaem te maken; Waer van Gisb. Voetius dese vier opmerkelijke Redenen gaf, te kennen gevende, waer de schuldt leght, ende wie het verbeteren mosten en konden. Eerst, seght hij, Om dat de Kerken alleen dat niet kunnen doen sonder afhangingh van de Kooplieden, en van haer lieders Bewint- of Bevelhebbers, welker Herten, Beursen, Schepen, Kasteelen, Guarnisoenen sy in haer handt niet hebben: Ten tweeden, om dat de Kerken de Kerkelijke middelen niet ter hant staen, dewyl de bewaringh en bedeelingh der selve by anderen is, sonder welkers toestemmingh en volvaerdigheydt des Herten hier niets of weynigh te doen is: Ten derden, om dat Nederlandtsche Predikanten onder de Heydenen aldaer arbeydende, dikwils verhinderdt worden van de Polityken, Militairen, en Bewint- of Bevelhebbers van de Compagnien aldaer, onder welken somtyts tusschen loopen sulken, die dat Ampt onwaerdigh zijn. Ten vierden, om dat 'er wegens de Compagnien somtyts met de Ongeloovigen aldaer Contracten worden aengegaen, de welke de bekeeringh niet weynigh schadelijk zijn; het is niet noodigh hier de schandelijke dingen te verhalen. Hier zien wij, op wie de zware schuldt leght, dat het Euangelium niet meer voortgeset wordt, noch bloeyt; Dit is een saek, die wij op Vast- en Biddaghen hebben te belijden, en bitter te beklagen; doch is men wel ernstigh genegen dit daedelijk te gaen verbeteren, meer Leeraers te geven, daerse vereyscht zijn, en de bekeeringh der Ioden en Heydenen en anderen door de vereyschte middelen te doen bevorderen? in het minsten niet; soo wil men dan blijven in die grouwelijke Sonden, en gaen 'er mede voort; waer toe dan Vast- en Biddagh gehouden, dan om des Heeren Grimmigheydt door onse Geveynstheydt en moetwillige Onbekeerlijkheydt te meer uyt te haalen.

    English

    It is one of the most provoking sins and abominations to hinder, and not to promote to the best of one's ability, the conversion of men to the holy Truth and godliness, and to be unwilling to exercise proper care and to apply earnestness and labor toward the actual extension of the kingdom of Jesus. Now it is clearly evident that the magistrates in our land — though the guilt of the ministers in this matter must not be concealed — hinder the conversion of many in many ways; for they are unwilling to provide a sufficient number of ministers in many cities as the size of the congregations requires, and indeed would rather have fewer; so that hundreds, if not thousands, of souls perish and are lost through lack of instruction, and of particular oversight, address, and awakening. Also, through the scarcity of ministers, no care is taken nor effort made to convert the straying ones dwelling among us — Mennonites, Arminians, Socinians, Papists, Lutherans, Quakers, and in particular the Jews — although we confess that we expect their conversion on the ground of God's promise. And although the Holland Synods in the year 1677 sought to devise means to convert the Jews, the civil commissioners who were present at the Synod insisted that one should be silent about it and make no resolutions in that regard. Likewise the Synod of Utrecht, held in the year 1670, proposed and drew up excellent means for the promotion of the conversion of the heathens; but the authorities and the directors of the East and West India Companies did not embrace them — so that no proper and necessary means toward the accomplishment of so desired a matter are taken in hand, and the unconvertedness of many thousands of souls lies at the door of and on the account of those who, through lack of love for souls and in particular for the Lord Christ and for the extension of His kingdom, are unwilling to do their best therein or to furnish the required means. The generals and commanders who are sent thither and hold the supreme power are mostly not persons who are greatly inclined toward godliness. The heathen feast days and their celebration are openly allowed to the heathens in the East Indies, at which some of our own heathen nominal Christians also join; the ministers who are sent thither are mostly persons who among us have not been very edifying or firmly established in godliness, so that when they arrive there they are stains of disgrace and bring no salvation to the people. For indeed, the ungodliness there is so great, so bold, and displaying itself so shamelessly before the sun, among those who bear the name of Christians there, that nothing could be added to it — it could only be a Sodom. Our merchants fetch the earthly treasures of those lands, but we do not bring the precious Pearl of the gospel thither, at least not in such a way that that spiritual commerce would be carried forward and prosper for the good of souls. The Papists expend more earnestness, zeal, and expense to bring the heathens over to their idolatrous worship and doctrine than our people do to commend the known pure and saving Truth. Regarding this, Gisb. Voetius gave these four notable reasons, indicating where the guilt lies and who must and can correct it. First, he says, because the churches alone cannot do this without dependence on the merchants and on their company directors and commanders, whose hearts, purses, ships, castles, and garrisons they do not have in their hand. Second, because the ecclesiastical means are not at the disposal of the churches, since the keeping and distribution of the same belongs to others, without whose consent and wholehearted willingness nothing or little can be done here. Third, because Dutch preachers laboring among the heathens there are often hindered by the civil authorities, the military, and the company directors and commanders there, among whom there are sometimes interlopers who are unworthy of that office. Fourth, because on account of the companies, contracts are sometimes entered into with the unbelievers there that are not a little harmful to conversion; it is not necessary to recount the shameful things here. Here we see on whom the heavy guilt lies that the gospel is no longer advanced and does not flourish. This is a matter that we must confess and bitterly lament on our fast and prayer days — but is one truly earnestly disposed to go and correct this at once, to provide more ministers where they are required, and to promote the conversion of Jews and heathens and others by the required means? Not in the least; thus one is content to remain in those abominable sins and to go on with them — for what purpose, then, are fast and prayer days held, other than to draw out the Lord's wrath all the more through our hypocrisy and willful impenitence?

24. §24

    Original

    Het is niet van de minst tergende Sonden in een Landt, wanneer daer Godts heylige en vreesselijke Naem seer misbruykt en verontheylight wordt, wanneer daer ijdelijk ofte lichtvaerdighlijk by Sijn Naem gesworen wordt, en bysonder wanneer geoorlofde Eeden, solemneel gedaen, verbroken, en niet na gekomen worden. Nu in het midden van ons Landt gaet het misbruyk van Godts Naem, door vloeken, en zweeren, en andersins op veelerley wijsen seer in zwangh, op Straten en in Schepen en Schuyten; schrikkelijk staen hier schuldigh allerley slagh van Menschen, bysonder Soldaten, Matroosen, Officieren, &c. veel Plackaten zijn van de Overheden hier tegen ge-emaneert, doch zij worden niet uytgevoert, en ook worden 'er geen behoorlijke en vereyschte middelen tot uytvoeringh der selve gebruykt; Den Artikul-brief van de H.H. Staten wordt ontrent Officieren en Soldaten in desen niet ter executie gestelt, maer dan wel, als een arm of onwijs of lichtvaerdigh Soldaet van de Compagnie afloopt, ofte geterght zijnde eens de handt aen den Degen slaet, bedreygende sijn Officier; dat wordt wel met ter doot gestraft; De Synoden hebben dikwils gearbeydt om dese Sonde meer geweert te krijgen, doch te vergeefs, dewijl noch kerkelijke, noch politijke middelen worden in het werk gestelt, bijsonder die ontworpen en goet gekeurt waren in het Synode van Zuythollandt van het Iaer 1634. Ook worden, en zijn in onsen Lande veel solemneele Eeden, welke in haer natuur en stoffe niet quaedt waren, verbroken, ende niet na gekomen; en veele Eeden worden afgenomen en gezworen, ende de Overheden selfs weten wel, datse niet wel kunnen na gekomen worden; soo dat het Landt wordt vol van meyneedigheydt, ende verteert wordt door den Vloek. Ook hier over moeten wij op onse Vast- en Biddagen ons voor Godt verootmoedigen, en om vergeevingh en versoeningh soeken. Maer is het niet blijkelijk, dat men dit groote en tergende quaet niet wil verbeteren? Zijn onse Overheden oprechtelijk van voornemen, dit ijsselijk misbruyk van Godts Naem met behoorlijke Middelen tegen te gaen, ende de meyneedigheden voor te komen? Neen, men wil den ouden gangh gaen, en sich niet bekommeren met Reformatie in desen, noch los maken de knoopen des Godtloosheydt; Zijn dan onse Vastendagen gheen Terghdagen, op welken wy onse Plagen doen verhaasten tot onser verwoestingh?

    English

    It is not among the least provoking sins in a land when God's holy and fearsome Name is greatly misused and profaned there, when oaths are sworn by His Name vainly or frivolously, and especially when lawful oaths, solemnly made, are broken and not kept. Now in the midst of our land the misuse of God's Name, through cursing and swearing and otherwise in many ways, is very widespread, on the streets and in ships and boats; all kinds of people are dreadfully guilty here, especially soldiers, sailors, officers, etc. Many placards have been issued by the magistrates against this, but they are not enforced, and also no proper and required means for the enforcement thereof are employed. The Articles-letter of the High and Mighty States is not put into execution against officers and soldiers in this matter; but it is indeed put into execution when a poor, foolish, or frivolous soldier deserts the company or, being provoked, once lays his hand on his sword threatening his officer — that is indeed punished with death. The Synods have often labored to have this sin more effectively prohibited, but in vain, since neither ecclesiastical nor civil means are put into effect, and in particular those that were drafted and approved in the Synod of South Holland of the year 1634. Also many solemn oaths are being broken and have been broken in our land — oaths that were not evil in their nature and substance — and are not kept; and many oaths are administered and sworn when the magistrates themselves know well that they cannot properly be kept — so that the land becomes full of perjury and is consumed by the curse. For this also we must humble ourselves before God on our fast and prayer days and seek forgiveness and reconciliation. But is it not evident that one is unwilling to correct this great and provoking evil? Are our magistrates sincerely purposed to oppose this dreadful misuse of God's Name by proper means and to prevent the acts of perjury? No — one wishes to walk in the old ways and not trouble oneself with reformation in this matter, nor to loosen the bonds of ungodliness. Are then our fast days not days of provocation, by which we hasten our plagues toward our own destruction?

25. §25

    Original

    Tot het misbruyk van Godts Naem moet ghebraght worden het misbruyk van het Lot, wanneer men daer mede speeldt, in de plaets van Godts Naem eerbiedigh aen te roepen, die het Lot, 't welk in de schoot gheworpen wordt, sijn uytkomst geeft door sijn bijsondere voorsienigheydt.

    English

    To the misuse of God's Name must be added the misuse of the lot, when one plays with it, instead of reverently calling upon God's Name — He who gives the lot, which is cast into the lap, its outcome through His particular providence.

26. §26

    Original

    Dese sonde gaet schrikkelijk in zwangh in onsen Lande; men speeldt veelsins met het Lot, met Kaert en Dobbelsteenen, niet alleen in Herbergen, maer ook in ghemeene Huysen, ja bijsonder in de Huysen en Hoven der Grootten: 't Is een gemeen quaedt onder den Volke, by groote en kleyne, Mans en Vrouwen, Iongenlingen, jonge Dochters en Kinderen; veel is men beesich in dit heylloose Duyvels-spel, bijsonder het Kaertspel, waer van de quade effecten en vruchten niet in 't kort te noemen zijn: Hier tegen doen de Overheden niet haer uytterste best, maer laten het quaedt meer en meer toenemen; selfs steldt men publike Looterijen aen; 't is waer, niet tot spel, maer quansuys voor den Armen, en andere goede gebruyken, evenwel lichtvaerdighlijk, ende tot tergingh van den Heere, gelijk de Theologanten tot Utrecht meermael ghetoondt hebben: Ook verhinderen de Overheden niet het maken en verkoopen van de Speelkaerten; maer in tegendeel die daer in handelen, durven tot Amsterdam, als of sy mede eerlijke Koopluyden waren, de Teekenen van sulken handel opentlijk voordoen, en sulks wordt haer niet verhindert, 't is als met Gratie en Privilegie van de Heeren Regenten; soo dient men den Duyvel om geldt, en men ontfanght sulke Handelaers, die van de zielverdervende Middelen leven, als'er wat winst aen 't Landt van komt. Is men wel geresolveert dit Kerk- en Landt-verdervendt Quaedt effectivelijk tegen te gaen ende te hinderen door Politijke en Kerkelijke middelen? ghewis niemandt wil daer de handt aen slaen; Wat doen wy dan anders met onse Biddagen, dan verhaesten ons verderf en verwoestinge?

    English

    This sin runs dreadfully rampant in our land; people engage extensively in games of chance, in cards and dice, not only in taverns but also in common houses, and especially in the houses and courts of the great. It is a common evil among the people, among great and small, men and women, young men, young women, and children; much time is spent in this godless devil's game, especially card-playing, whose evil effects and fruits cannot be briefly enumerated. Against this the magistrates do not do their utmost, but allow the evil to increase more and more. Public lotteries are even established -- it is true, not for gaming, but ostensibly for the poor and other good purposes, yet frivolously, and to the provocation of the Lord, as the theologians at Utrecht have repeatedly demonstrated. Nor do the magistrates hinder the making and selling of playing cards; on the contrary, those who deal in them dare, in Amsterdam, as though they were respectable merchants, to display the signs of such trade publicly, and this is not prevented -- it is as with the grace and privilege of the lords regents. Thus one serves the devil for money, and such traders, who live by soul-destroying means, are welcomed as long as some profit comes to the land. Is one truly resolved to go against and hinder this church- and land-corrupting evil effectively through civil and ecclesiastical means? Surely no one is willing to put his hand to it. What else do we do with our days of prayer, then, but hasten our own ruin and desolation?

27. §27

    Original

    De Sabbathschendingh is een grouwelijke Sonde, dewelke, als sij stout doorbreekt, en niet tegengegaen wordt, een gewisse voorbode en oorsaek is van landtverdervende plagen; nu dese sonde gaet in Nederlandt grouwelijk in zwangh, en dat opentlijk, stoutelijk, onbeschaemdelijk op veelderley wijsen (hier te breet om uyt te drucken) en door allerley slach van Menschen, Voorgangers en anderen; dese Sonde magh men op een bijsondere wijse noemen de Sonde van Nederlandt, die haer verderf niet alleen dreyght, maer alreets ten deele toegebraght heeft; en hoe wel de Magistraten veel Placcaten daer tegen hebben uytgegeven, soo zijn de selvige niet alleen seer gebrekkigh gheweest, niet verbiedende al wat te verbieden was, maer bysonderlijk, sij hebben haer executie ghemist, ende de Overheden hebben wel geweeten dat 'er geen volle executie konde komen, indien sij geen andere middelen daer toe aenstelden; sy wisten genoechsame middelen te ordonneeren om het Passagie-gelt by Wagens en Schuyten te ontfangen, doch hier is het haer niet ernstich; soo dat de Menschen in die sonden zijn verhart en gestijft, voornamentlijk sint dat 'er in het midden van ons Mannen zijn opgestaen, die de verbintenis van het vierde Gebodt hebben willen wechnemen, leerende soo in de Academien, en op de Predikstoelen, en seggende dat het nu altijt Sabbath is, dat is, dat 'er geen Sabbath is, of dat des Heeren Dagh niet moet Sabbathswijse onderhouden worden, en datse ook niet ontheylight wordt door gemeenen arbeydt, reysen, of vermakelijkheden, die in sich en op andere dagen wel geoorloft zijn. Dese Sabbathschendingh is eene samenknoopingh van ongerechtigheydt, en moet op den Vast- en Biddagh voornamentlijk beleeden, beweent en beklaaght worden; doch is men wel geresolveert dese sonde beter tegen te gaen door politijke en kerkelijke middelen, dan voor desen? In het minsten niet; want veele Leeraers in den Lande durven nu op de Preekstoelen opentlijk tegens de Moraliteyt en verbintenis van het vierde Gebodt prediken; sy leeren met groote stoutigheydt, dat het vierde Gebodt na de letter, en in sich selven enkel ceremonieel is, en dat het selve ons niet en verbindt tot de onderhoudingh van eenen Dagh van sevenen, ende dat onsen 's Heeren Dagh niet en is van godlyk Recht en Instellingh, noch uyt kracht van het vierde Gebodt in heylige ruste van ons te onderhouden, makende alsoo het gantsche vierde Gebodt los, en ons latende maer negen Geboden, soo dat de sonde van Sabbathschendingh en Sabbathbestrydingh meer en meer staet toe te nemen, aengesien dat Kerkelyke noch Polityke de selve niet na behooren willen inbinden; waer toe dan ons vasten en bidden, als om te toonen, dat wy een huychelachtich Volk zijn, die des Heeren Wet verlaten, ende deselve geweldt doen.

    English

    Sabbath-breaking is a dreadful sin which, when it boldly breaks through and is not resisted, is a sure forerunner and cause of land-destroying plagues. Now this sin runs dreadfully rampant in the Netherlands, openly, boldly, shamelessly, in many ways (too broad to express here), and among all sorts of people, leaders and others alike. This sin may in a special sense be called the sin of the Netherlands, which not only threatens her ruin but has already in part brought it about. And although the magistrates have issued many placards against it, those have not only been very defective -- not forbidding all that ought to have been forbidden -- but especially they have lacked enforcement. The magistrates well knew that no full enforcement could come unless they employed other means for it; they knew how to ordain sufficient means to collect the passage-tolls at wagons and boats, but in this matter it is not earnest with them. And so the people have become hardened and confirmed in these sins, especially since men have arisen in our midst who have sought to remove the binding obligation of the Fourth Commandment, teaching thus in the academies and from the pulpits, and saying that it is now always the Sabbath -- that is, that there is no Sabbath -- or that the Lord's Day need not be observed in a Sabbath manner, and that it is not profaned by common labor, travel, or recreations that are lawful in themselves and on other days. This Sabbath-breaking is a knot of unrighteousness, and must above all be confessed, wept over, and lamented on the fast and prayer day. But is one truly resolved to oppose this sin more effectively through civil and ecclesiastical means than before? Not in the least. For many ministers in the land now dare to preach openly from the pulpits against the moral force and binding obligation of the Fourth Commandment. They teach with great boldness that the Fourth Commandment, according to the letter and in itself, is purely ceremonial, and that it does not bind us to the keeping of one day in seven, and that the Lord's Day is not of divine right and institution, nor to be observed by us in holy rest by virtue of the Fourth Commandment -- thus loosing the entire Fourth Commandment and leaving us with only nine commandments. So the sin of Sabbath-breaking and Sabbath-opposition is set to increase more and more, seeing that neither churchmen nor civil authorities are willing to restrain it as they ought. What then is our fasting and praying for, except to show that we are a hypocritical people who forsake the Lord's law and do violence to it?

28. §28

    Original

    Sware plaagen heeft de Heere gedreight en gesonden over sijn Volk, wanneer Bloedstortingh ende Overspel en andere onkuysheydt onder haer bevonden wierden, en niet behoorlijk gestraft wierden. Nu, op ons Landt leght veel ongewrooke bloet, door particulieren buyten Oorlogh vergoten; De Haegsche Moort, soo barbarisch begaen tegens die twee bekende Staets Persoonen, blijft een schantvlek van die Plaets, een sonde, roepende om wraak van den Hemel, doch niet beklaegt noch gestraft, hoe wel de Misdadigen bekent en na by waren; Pardonbrieven worden aen moetwillige Dootslagers verleent, die Godt met de doot wil gestraft hebben, hebbende aen geen Prins of Koningh de maght verleent van Dootslagers te pardonneeren, ofte te hinderen, datse niet te rechte gebraght, en gestraft souden worden, gelijk de Heere ook geen Vrijsteden voor sulke Dootslagers selfs in 't oude Testament geordonneert hadt. Soo mede is het wel bekent, dat het Overspel in den Lande, bysonder ook by de grooten en rijken, seer doorbreekt, en veelvuldigh zijn de waare schijnlijkheden van dat vele schuldigh staen, doch Politijken en Kerkelijken yveren daer niet behoorlijk tegen, weynich ondersoek wordt'er na gedaen, en wordt'er ergens een van het volk over die sonde aengebraght en achterhaelt, die koopt het by den Schout met een Geltboete af, en hij gaet vry, daer men de Dieven wel somtijts met de doot, immers met publijke schandalen, straft: gelijk mede soo iemant sich stelt tegen een Pachter of Ontfanger van de Imposten, contrarie dan de Heere in sijn Wet geboodt, namentlijk Overspel met de doot te straffen, ende dievery met vier dubbelt wederom te geven; wat al Hoerhuysen en vuyle kroegen en stinkende Bordeelen daer zijn in veele Steden, is de Overheden niet onbekent; is 'er wel eenige apparentie van in desen eenige verbeteringh te sien? indien niet, gelijk het wel blijkt, hoe hatelijk en walgelijk moeten dan Gode onse Vast- en Biddagen zijn! en hoe vruchteloos en spottende sullen sy bevonden werden!

    English

    Heavy plagues has the Lord threatened and sent upon His people when bloodshed, adultery, and other unchastity were found among them and not properly punished. Now, upon our land lies much unavenged blood, shed by private persons outside of war. The Hague murder, so barbarically committed against those two well-known statesmen, remains a stain of shame upon that place, a sin crying out for vengeance from heaven, yet neither lamented nor punished, even though the criminals were known and near at hand. Pardons are granted to willful murderers whom God would have punished with death, for He has not granted to any prince or king the power to pardon murderers, or to prevent them from being brought to justice and punished -- just as the Lord had not even ordained cities of refuge for such murderers in the Old Testament. Likewise it is well known that adultery in the land, especially among the great and the wealthy, breaks through very widely, and there are many well-grounded appearances that many are guilty of it; yet civil authorities and churchmen do not zealously oppose it as they ought. Little inquiry is made into it, and if someone from the people is reported and caught in that sin, he buys his way off before the sheriff with a money-fine and goes free -- whereas thieves are sometimes punished with death, or at least with public disgrace. This is contrary to what the Lord commanded in His law, namely that adultery is to be punished with death and theft repaid fourfold. What brothels, filthy taverns, and foul bordellos there are in many cities is not unknown to the magistrates. Is there any appearance of any improvement to be seen in this? If not, as is plainly evident, how hateful and loathsome must our fasts and days of prayer be to God -- and how fruitless and mockable will they be found!

29. §29

    Original

    Het is een Godt-tergend en Kerk-verdervend quaedt, als men de kerkelijke Ampten openleght en toevertrouwt aen Persoonen die 'er niet toe gequalificeert noch bequaem zijn, maer die tot oneere van Godt, ende tot verderf der Menschen Zielen in die Bedieningen, gebruykt worden: Dit vereyst geen bewijs. Nu het is voor de Gemeynten bekent en openbaer, dat veel onbequame en ongeschikte tot kerkelijke Bedieningen worden verkooren, ende in die Bedieningen gehouden: Want, voor eerst, Veel Leeraren worden daer verkooren en geduldet, die soo verre af zijn van sich te betoonen begenadight, gheestelijk, wedergeboren, ende Liefhebbers van den Heere Iesus en van Sijn interest, datse in tegendeel nauwelijks burgerlijk, en meermael uytbrekende in lossigheden ende profaniteyten, die in een ghemeen Lidtmaet niet te verdragen zijn, bevonden worden; soo datse tot schrikkelijke aenstoot aen Overheden en aen Volk, soo binnen als buyten de Ghemeente zijn, met haer exempelen veel meer omwerpende, dan sy bouwen met haer Leere. Veel Leeraers toonen sich vyanden van de rechte precisiteyt ende van de teederste ijverighste Christenen. Sy zijn familiaer met Onvroome, met ijdele vleeschelijke, profane en spotachtige Leden, en niet met gheringhe Vroomen: Haer Huysghesin regeeren sy niet exemplaerlijk Christelijk; haer Huysgenooten, Vrouw en Kinderen zijn dikwils ergerlijk van wandel: De H. Huysoeffeningen, Huysgebeden, Huysgesangen en Huyscatechisatien worden in haer Huysen dikwils niet gevonden; sy begeven sich somtijdts tot veel besicheden buyten haer Beroep, als of de sorgh en nachtwaek over haer Kudden niet een gheheelen Mensch vereyschte. Ten anderen, Men verkiest veeltijts in onse Kerk tot het Ouderlinghsampt, sulke die niet exemplaerlijk stichtelijk in de Ghemeente zijn, ja somtijdts die recht ergerlijk van leven en slecht van wandel zijn, welker Huysgenooten ergerlijk in omgangh, kleeding en gedraging zijn; welker Huysgesin niet heyligh geregeert word, en die nooyt Huysoeffeningen betrachten, van dagelijks leesen van Godts Woordt, van bidden met het Huysgesin, van Predikatien te verhalen, &c. Men verkiest 'er veele, die tot dat werk en Ampt onbequaem zijn, als missende de Hoedanigheden die van den Apostel in haer vereyscht worden: Ook siet men in het verkiesen dikwils meer op uytterlijke dingen, rijkdom, politique gaeuwigheydt, aensienlijkheydt na de Wereldt, al missen sy ondertusschen behoorlijke geestelijke kennis en genaden; en al zijnse blykelijk natuerlijke onherborene Menschen, den Geest Christi niet hebbende noch kennende; en men gaet voorby de uytnemenste exemplaerste Christenen, die de meeste gaven en bequaemheden hebben, doch wat geringer en min aensienlijk na de Wereldt zijn. Veele die nu Ouderlingen zijn, maken weynigh haer werk van de uytvoeringh van haer Ouderlinghschap, en sy koopen haer tijdt daer toe niet uyt; sy soeken niet meer bequaem te zijn tot haer Dienst, door de H. Schriftuer en goede boecken naerstigh te leesen, en kennis te soeken van de rechte wijse van de Kerkelijke Regeering; Nochtans hebbense ook by gelegentheyt stemmen in Classen ende Synoden; Sy maken van haar Kerkelijke bediening een gemakkelijk werk, naeuwelijks iets meer doende, dan in de consistoriale Vergadering te komen, en met de Leeraers eens ofte tweemael in een Iaer de Noodiging gaen doen tot des Heeren Tafel sij nemen geene of weynigh inspectie op de gelegentheydt, wandel en gedraegingh der Ledematen, besoeken geen verdrukten, geen sieken, noch weduwen, vertroosten geen kleynmoedigen, bestraffen geen ongeregelden, bevredigen geen twistende; sij geven geen naeuw acht op de gedraegingh van haer Leeraers, en van haer Huysgenooten, of die exemplaerlijk stichtelijk is, ende al sien sij en verstaen sij veel grove bestraffelijke onbetaemelijkheden der Leeraren in haer wandel en Predickdienst, soo derven, of willen sij dat haer Leeraers niet met overtuygingh aenseggen. Ten derden, men verkiest veeltijts Diakonen in onse Kerken, die notoirlijk missen de hoedanigheden, welke den Apostel in de selve vereyscht; men siet niet na Mannen, die voorbeelden in heyligheydt zijn voor den Volke, vol van den H. Geest, bequaem tot Barmhertigheydt en discreete uytdeelingh in de liefde, maer na sulke, die na de weereldt wat meer aensien, en goedt hebben, doch welker huyshoudingh en huysregeeringh niet sonderlijk Christelijk, veel min exemplaerlijk stichtelijk is, maer eer aenstootelijk, ja men kiest wel sulken, die ydele Lieden en Spotters zijn, indien geen Vloekers en Dronkaers, ook wel, die met kaert en dobbelsteen speelen, en in Comedien gaen. Dit gaet soo het heele Landt door, in meenichten Gemeenten, maer wie soekt dat te verbeteren tot op desen Dagh? of wie tracht het in Classen of Kerkenraden door te dringen, dat andere Leeraers, Ouderlingen ende Diakonen behooren verkoren te worden? of soo het ergens geschiedt, het heeft niet de minste schijn dat het sal opgevolght worden; soo sal men dit grontverderffelijk quaet der Kerke dan willen behouden, terwijl men vast en bidt: hoe kan men dan voorspoedigh zijn? of Segen ontfangen! daer Godt het quaede wil geweert hebben.

    English

    It is a God-provoking and church-corrupting evil when ecclesiastical offices are opened and entrusted to persons who are neither qualified nor fit for them, but who are employed in those ministries to the dishonor of God and the ruin of the souls of men. This requires no proof. Now it is known and open to the congregations that many who are unfit and unsuitable are chosen for ecclesiastical ministries and retained in those ministries. For, first of all, many ministers are chosen and tolerated there who are so far from showing themselves to be gracious, spiritual, regenerate, and lovers of the Lord Jesus and of His cause, that on the contrary they are scarcely found to be civil, and frequently break out in licentiousness and profanities that would not be tolerated in a common church member -- so that they are a dreadful offense to magistrates and to the people, both within and outside the congregation, overthrowing far more by their examples than they build by their doctrine. Many ministers show themselves to be enemies of genuine strictness and of the most tender and zealous Christians. They are intimate with the ungodly, with vain, carnal, profane, and mocking members, and not with humble godly folk. They do not govern their households in an exemplary Christian manner; their household members, wife, and children are often of scandalous conduct. Holy household exercises, household prayers, household singing, and household catechizing are often not found in their homes. They sometimes engage in many activities outside their calling, as though the care and night-watch over their flocks did not require the whole man. Secondly, those are often chosen in our church for the office of elder who are not exemplarily edifying in the congregation -- indeed, sometimes those who are plainly scandalous in life and poor in their walk, whose household members are scandalous in conduct, dress, and behavior, whose households are not governed in a holy manner, and who never practice household exercises: daily reading of God's Word, praying with the household, reviewing sermons, and the like. Many are chosen who are unfit for that work and office, lacking the qualifications the Apostle requires in them. Also, in the choosing one often looks more to outward things -- wealth, political shrewdness, worldly prominence -- even though they lack proper spiritual knowledge and graces and are evidently natural, unregenerate men who neither have nor know the Spirit of Christ; and the most excellent and exemplary Christians, who have the greatest gifts and abilities but are somewhat lesser and less prominent in the eyes of the world, are passed over. Many who are now elders make little work of carrying out their eldership, and do not redeem their time for it. They do not seek to become more capable for their service by diligently reading Holy Scripture and good books and seeking knowledge of the proper manner of church government -- and yet they have votes at classis assemblies and synods when occasion arises. They make of their ecclesiastical ministry an easy task, scarcely doing anything more than attending the consistory meeting and going with the ministers once or twice a year to give the invitation to the Lord's Table. They take no or little oversight of the circumstances, conduct, and behavior of the church members; they visit no afflicted, no sick, no widows; they comfort no faint-hearted; they rebuke no disorderly persons; they reconcile no quarrelers. They pay no close attention to the conduct of their ministers and of their household members, whether it is exemplarily edifying -- and even when they see and understand many gross and reprehensible improprieties of the ministers in their conduct and preaching ministry, they dare not or will not point it out to their ministers with conviction. Thirdly, deacons are often chosen in our churches who notoriously lack the qualifications the Apostle requires in them. One does not look for men who are examples of holiness before the people, full of the Holy Spirit, capable of mercy and discreet distribution in love -- but for those who have somewhat more standing and goods in the world's eyes, yet whose household management and household government is not particularly Christian, much less exemplarily edifying, but rather offensive. Indeed, those are sometimes chosen who are vain persons and mockers, if not cursers and drunkards, and even some who play cards and dice and attend theatrical performances. This goes on throughout the whole land, in a multitude of congregations -- but who seeks to improve this to this day? Or who endeavors to press it through in classis assemblies or consistories that different ministers, elders, and deacons ought to be chosen? And if it happens anywhere, there is not the least appearance that it will be followed through. So then one will want to retain this fundamentally destructive evil of the church while fasting and praying -- how then can one prosper, or receive blessing, when God would have the evil driven away?

30. §30

    Original

    Het Quaet der Kerke, ende de onteeringh Godts door de belyders komt veel van de verkeerde wyse van aennemen van de Menschen op haer belydenis tot het H. Avondtmael; nu in onsen Lande gaet het aennemen der Ledematen meenichmael seer slordich en onheylich toe; want sommige Leeraers neemen eenige tot Lidtmaten aen sonder byweesen van Ouderlingen, ook wel in het huys des Leeraers, ofte Belyders, sonder byweesen des Kerkenraedts, of van Toehoorders, die getuygen van de Belydenis moghten zijn; ook neemt men dikwils de Belydenis af, sonder een statelyke aenroepingh van des Heeren Naem, voor en na de actie, als of sulks niet van de Heere vereyscht wierdt; daer en boven geschiedt 'er meermael geen behoorlijk ondersoek na haer kennis, alleen op eenige weynige kindervraeghjens, uyt een boekjen van buyten geleert, of op het opseggen van de tien Geboden, het Geloof, en het Vader ons, neemt men wel Lidtmaten aen; al kennen de Menschen haer elende niet door de Sonde, noch de natuur en oeffeningh des Geloofs, noch de wijse van bidden uyt de Geest, noch de sin van het Gebedt des Heeren, noch de natuur van de wedergeboorte, en bekeeringh, selfs verloocheningh, en het Verbondt der Genade, noch de natuur ende wijse van het recht gebruiken van de H. Sacramenten. Dit is een bekent quaet, en van verscheidene in de Kerkenraden hier en daer tegen gesproken, en most publijk op Vast- en Biddagen beklaeght worden. Doch men wil het niet verbeteren; dies terght men maer den Heere.

    English

    The evil of the church and the dishonoring of God by its professors arises in large part from the wrong manner of admitting people on their confession to the Holy Supper. Now in our land the admission of church members very often proceeds in a very careless and unholy manner. For some ministers admit certain persons as church members without the presence of elders, even in the home of the minister or of the confessor, without the presence of the consistory or of hearers who might be witnesses to the confession. Also, the confession is often received without a solemn invocation of the Lord's Name before and after the act, as though this were not required by the Lord. Moreover, proper examination of their knowledge is often omitted altogether -- on the basis of a few children's questions learned by heart from a little booklet, or on the recitation of the Ten Commandments, the Creed, and the Lord's Prayer, church members are admitted, even though the people do not know their misery through sin, nor the nature and exercise of faith, nor the manner of praying from the Spirit, nor the meaning of the Lord's Prayer, nor the nature of regeneration and conversion and self-denial, nor the covenant of grace, nor the nature and manner of the right use of the Holy Sacraments. This is a known evil, and has been spoken against by various persons in consistories here and there, and ought to be publicly lamented on fast and prayer days. Yet one is unwilling to improve it -- and so one merely provokes the Lord.

31. §31

    Original

    Het is een groote oneer voor de Heere Iesus, als inde Gemeinte de Sacramenten, zijnde H. Segelen van 't Genade-verbond, ontheylighlijk worden gebruykt en uytgedeelt Soo wordt dan Christus in desen sonderlingh in onse Kerken onteert: Want, Voor eerst, Wat aengaet den H. Doop, die word veeltijts slordig en onbeweeglijk ter loops, als een Opus operatum bediend en ontfangen. In sommige Plaetsen staen de Vaders niet eens by den Doop, en men vraegt haer de Beloften niet af, aengaende de opvoedingh van haer Kinderen; ook doopt men al wat voor de handt komt, selfs de Kinderen van Papisten, onechte Kinderen, sonder eens te vernemen na 't berouw van de Moeders: Ook kinderen van bot-onwetende Ouders, sonder haer eerst wat te onderwijsen; als mede Kinderen van groove Goddeloose, sonder haer eens te bewerken tot berouw van haer profaen leven; men laet haer al publijk beloften doen; men neemt ook allerley Ghetuygen aen, al zijnse noch soo onwetende, godloos, ja Onrechtsinnige. Als de Kerk sulke Ghetuygen niet en weert, seyde Voetius, schijnt sy goedt te keuren de Profanatie van den Doop, begaen van Ouders, die sulke Getuygen medebrengen. Het is beter, seyde Hoornbeek, en tot eer en heyligingh der Sacramenten, ende tot vastigheydt van den troost, die daer uyt tot de Ouders en Kinderen komt, ende eyndelijk tot beter Order en Discipline van de Kerk, dat niet soo lichtelijk sonder onderscheydt en op het onseker, van ons gedoopt worden al wie ons voorkomt. Amesius seyde, Die achteloosheydt kan derhalven geensins verschoont worden, waer door sonder onderscheydt tot den Doop toegelaten worden allerley Kinderen, ende van wie sy ook gebraght worden. Want waerom soude men niet hier soo wel als ontrent het Avondtmael voorsichtig zijn? En Ridderus, Predikant tot Rotterdam, gaf in sijn Sevenvoudige Oeffening op de Vraeg noopende het doopen van Kinderen van godtloose Ouders gebooren, dit tot antwoordt, Wanneer de Ouders beyde godtloos zijn, is het niet raedtsaem der selver Kinderen terstondt te doopen, dewijl sy met waerheydt geen belofte kunnen noch willen doen voor de opvoedingh van haer Kinderen, en men tot haer niet seggen kan, U komt de Belofte toe, en uwe Kinderen. Ten anderen, Wat aengaet het H Avondtmael, wat worden daer niet al boven de meenighten onwetende Naemchristenen, snoode, vleeschelijke, wereldtsche ijdele Menschen toeghelaten? De woorden van Belcamp, Predikant tot Amsterdam, sullen ons dit voor oogen stellen, Het Huys des Heeren, seght hy, is geworden een Woninge der Draken, en der Nachtuylen, soo dat wy wel mogen klagen, Hoe is de ghetrouwe Stadt tot een Hoere geworden? want de Stadt Godts Bethel is gheworden een Beth-aven, een Huys der ijdelheydt: Godts Kerk was eertijdts in de Wereldt, maer nu is de Wereldt gekomen in de Kerk; onder Christi Volk worden nu gevonden Meyneedige, Verachters, Gods Lasteraers, Hoereerders, Leugenaars, ja wat al niet? Nu is het soo verre gekomen dat den Sathan in den Tempel Godts getreden is, en daer ook ontfangen wordt; het Ryke des Duyvels heeft Christi Rijk beslagen; en als bedekt: Waer is nu het onderscheydt tusschen de Kinderen Godts, ende de Kinderen des Wereldts, tusschen Christi Volk, ende het Volk des Sathans? De Inghetoogentheydt des levens wordt bespot, ende die precijs na den regel Christi wil leven, wordt voor een Gaepspel gehouden; de christelyke Vryheydt is in een Libertinistery verandert; men moet bekennen met schaemte, dat tusschen Ioden, Papisten en Ghereformeerden, in 't uytterlyke leven, geen onderscheydt is. Nu aen sulken hoop van Belijders wordt in 't gemeyn het Avondtmael bediendt; soo brenght men Christi Vyanden aen Sijn Tafel; en men is niet geresolveert, tot op desen dagh, dit te verbeteren; Sal de Koningh dan niet in toorn tegen haer, ende het gantsche Volk uytbreken?

    English

    It is a great dishonor to the Lord Jesus when the sacraments in the congregation -- being the holy seals of the covenant of grace -- are administered and received in an unholy manner. Thus Christ is in this respect especially dishonored in our churches. For, first, with respect to holy Baptism: it is very often administered and received carelessly and without feeling, as a mere opus operatum. In some places fathers do not even stand present at the Baptism, and the promises concerning the upbringing of their children are not required of them. Moreover, whatever comes to hand is baptized -- even the children of Papists, illegitimate children, without once inquiring about the mothers' repentance; also the children of utterly ignorant parents, without first giving them any instruction; as well as the children of grossly ungodly persons, without once working to bring them to repentance for their profane lives -- yet they are all permitted to make public promises. All manner of witnesses are also accepted, however ignorant, ungodly, or even heterodox they may be. If the church does not exclude such witnesses, said Voetius, it appears to approve the profanation of Baptism committed by parents who bring such witnesses along. It is better, said Hoornbeek, and for the honor and sanctification of the sacraments, and for the firmness of the comfort that flows from them to parents and children, and finally for better order and discipline in the church, that not everyone who presents himself be so lightly baptized by us without distinction and on an uncertain basis. Amesius said: That carelessness, therefore, can in no way be excused, by which all manner of children are admitted to Baptism without distinction, and by whomsoever they are brought. For why should one not be as careful here as with the Lord's Supper? And Ridderus, minister at Rotterdam, gave in his Sevenfold Exercise, on the question concerning the baptism of children born of ungodly parents, this answer: When both parents are ungodly, it is not advisable to baptize their children immediately, since they can neither truly nor willingly make a promise concerning the upbringing of their children, and one cannot say to them, The promise belongs to you and to your children. Second, with respect to the holy Lord's Supper: how many ignorant nominal Christians, vile, carnal, worldly, and frivolous persons are admitted above the multitude? The words of Belcamp, minister at Amsterdam, will set this before our eyes. The house of the Lord, he says, has become a dwelling of dragons and of owls, so that we may well lament, How has the faithful city become a harlot? For the city of God, Bethel, has become Beth-aven, a house of vanity. God's church was once in the world, but now the world has come into the church. Among the people of Christ there are now found perjurers, despisers, blasphemers of God, fornicators, liars -- yes, what is there not? It has now gone so far that Satan has entered the temple of God and is there also received. The kingdom of the Devil has seized and, as it were, covered the kingdom of Christ. Where now is the distinction between the children of God and the children of the world, between the people of Christ and the people of Satan? Sobriety of life is mocked, and he who would live precisely according to the rule of Christ is held up as a spectacle. Christian liberty has been transformed into libertinism. One must confess with shame that between Jews, Papists, and the Reformed, in outward life, there is no distinction. Now to such a mass of professing members the Lord's Supper is generally administered. Thus one brings the enemies of Christ to His Table -- and one is not resolved, to this day, to improve this. Shall the King then not break out in anger against them and against the whole people?

32. §32

    Original

    Het is, buyten tegenspreken, een tergende en Kerkverdervende Sonde, ja een t'samenknoopinghe van sonden, wanneer de Herders en Leeraers niet alleen, niet publijcq op de Preekstoel de grofste Sonden, die het Landt en Kerk meest verderven, bestraffen, ende voor Godt belijden: maer ook niet privatelijk de Gemeynte gaen besoeken, om elk particulier, soo Ledematen als geen Ledematen, te vermanen, te onderwijsen, en waer het noodigh is, te bestraffen. Dit is nu de sonde van onse Leeraers in 't gemeyn, gantsch weynige uytgenomen; Niet alleen spreken sy niet in aller ernst publikelijk in des Heeren Naem, tegens verscheyde openbare sonden, van den Staet en van de Overheden, (waer in sy sich geensins als Voedtster-heeren der Gemeente dragen) en tegen de bekende groove sonden, ende nalatigheydt van Leeraers en Ouderlingen, Kerkenraden ende Classen, en Synoden; noch sy en belijden en beklagen de particuliere Landt- en Kerkverdervende sonden niet op den Predikstoel voor den Heere met de Gemeynte, selfs niet op de Vast- en Biddagen (waer van noch desen laetsten Vast- en Biddagh een bewijs is geweest:) Maer ook sy besoeken ordinaer niet particulierlijk de Gemeynte, sy behandelen haer Zielen niet, noch soeken den staet van haer Zielen te kennen, de Onwetende trachten sy niet tot kennis te brengen, de Swacke tot sterkte, de Ongeregelde van wandel tot een christelijke ghedragingh, de Verwaende tot kennis van haer selven, &c. 't Is waer, sy doen in het vierendeel Iaers ter loops een Visite, om te ondersoeken, of 'er krackeel is, ende te noodigen ten Avondtmael, maer men heeft noch tijdt noch hert om te hooren wat bezwaringh des Gemoedts de Belijders hebben over verscheyde voorvallen, het zij in haer Hert, het zij in haer Huys, of in de Kerk, of in de Belijders of Opsienders; ook laet men de gene die niet ten Avondtmael komen, of onrechtsinnigh van gevoelen zijn, heenen gaen in hare wegen, soo dat selfs de H.H. Staten van Hollandt de Predikanten op de Dorpen hebben aengeschreven, dat sy door particuliere aenspraken, en besoekingen de eenvoudigen en onwetenden, ook selfs Pausgesinden souden onderrichten, en sich daer in meer als voor desen met alle yver en naerstigheydt evertueeren, geensins twyffelende, of, het selve geschiedende, sal van den Heere gesegent worden; Nochtans na onse Vast- en Biddagen blijven de meeste Leeraers noch onwilligh, en, om soo publijk alles te bestraffen, en om soo privaet de Sielen te behandelen; wat kan'er dan goedts van sulken vasten komen?

    English

    It is, without dispute, a provoking and church-destroying sin -- indeed a knotting together of sins -- when pastors and ministers not only fail to rebuke publicly from the pulpit the grossest sins that most corrupt the land and church, and to confess them before God, but also fail to go and visit the congregation privately, in order to admonish, instruct, and where necessary rebuke each person individually, whether church members or not. This is now the sin of our ministers in general, with very few exceptions. Not only do they not speak with all earnestness publicly in the Lord's name against the various open sins of the state and of the magistrates (in which they by no means conduct themselves as nursing-fathers of the congregation), nor against the known gross sins and negligence of ministers and elders, consistories, classes, and synods; nor do they confess and lament from the pulpit before the Lord with the congregation the particular sins that corrupt the land and church -- not even on the fast and prayer days (of which even this most recent fast and prayer day has been a proof). But also they do not ordinarily visit the congregation privately; they do not tend to their souls, nor seek to know the state of their souls; they do not strive to bring the ignorant to knowledge, the weak to strength, the disorderly in conduct to a Christian manner of life, the presumptuous to knowledge of themselves, and so forth. It is true that they make a passing quarterly visitation to inquire whether there is any quarrel, and to invite people to the Lord's Supper -- but one has neither time nor heart to hear what burdens of conscience the members bear concerning various circumstances, whether in their hearts, in their households, in the church, or among the members or overseers. Also, those who do not come to the Lord's Supper, or who are heterodox in their views, are allowed to go on in their ways -- so much so that even the honorable States of Holland have written to the ministers in the villages, directing them to instruct the simple and ignorant, and even the adherents of Rome, through private visits and conversations, and to exert themselves therein with all zeal and diligence more than before, not at all doubting that, this being done, it will be blessed by the Lord. Yet after our fast and prayer days most ministers remain unwilling both to rebuke everything so publicly and to tend to souls so privately. What good, then, can come from such a fast?

33. §33

    Original

    Het is een gewisse ruine van de Kerk, gelijk een grouwelijk tergende Sonde tot smaad en kleynachtinge van den Koningh Iesus, die Sijn Kerk met een Regeeringh en Maght van Censure voor sien heeft, wanneer de Opsienders der Kerke de Kerkentucht tegen de Ergernissen en ergerlijke van allerley soort niet en gebruyken; ende dit is de roepende Sonde van de Kerkelijke Opsienders van Nederlandt; schandelijk onderlaten en versuymen sij (ende sij weten het selfs wel) de oeffeningh van de Kerkelijke Discipline; somtijts mogen sy eens oeffenen Censure tegen een geringe, ende die sich met sijn fout burgerlijk oneerlijk en infaem gemaekt heeft, maer meenighten van grove Sonden gaen'er in zwangh, die billijk met afhoudingh van des Heeren Tafel mosten gecensureert ende gestraft worden, tegen welke de Tucht niet geoeffent wordt; gelijk, waer siet men met Censure ghestraft de Danssers, ende die dansseryen en balletten gaen aenschouwen? frequenteerders van Comedien? Kaertspelers ende Dobbelaers? Wijnsuypers, Kroeghloopers? Gierigaerts, Onderdrukkers, Doorbrengers, Bankrotiers (als sij maer een slecht accoort met haer schuldenaers gemaekt hebben) Drukkers of Verkoopers van snoode en zielverdervende Boeken, Liederen en Speelkaerten? Vloekers, Sweerders? Sabbathschenders, Versuymers van de Godtsdienst op den Rustdagh? Ouders die haer Huysgesinnen qualijk en onchristelijk regeeren, alle H. Huysoeffeningen nalaten, haer Kinderen qualijk opbrengen, ende niet volgens haer publijke beloften by den Doop? Hoe selden of nooyt censureert men de Rijken of Maghtigen, al zijn haer ergernissen bekender, dan van Geringen en Armen? Waer censureert men de aenstootelijk of nalatige Ouderlingen? de nalatige, slappe, leuye en versuymige Leeraers? de Leeraers die publijke, aenstootelijk en gevaerlijke Nieuwigheden leeren? die den Christelijken Sabbathdagh, ende het Gebodt des Sabbaths publijk met heele Predikatien bestrijden, als hebbende in opsicht van ons geen Godlijke Authoriteyt? Die met haar overdaet, twisten en kijven, en in haer Huysgenoten en Huys te regeeren, merkelijk ergerlijk zijn?, ja hoe traeghlijk en bezwaerlijk komt men daer toe, dat men bekende ergerlijke Leeraers afset? wat soekt men langh en veele vleeschelijke excusen, bemantelingen, ende bedekselen van schande, om die zielmoordende Leeraers in dienst te houden, al was het immers met een verplaetsingh? En als eyndelijk een Classis daer toe gekomen is, datse een Leeraer heeft gesuspendeert ofte afgeset, hoe meenichmael gebeurt het, dat die schantvlekken op een geringe schultbekentenis, en belofte van beterschap weder in haer dienst geset worden? Soo mede, waer siet men censure oeffenen over de onrechtvaerdige bezitters van Kerkelijke Goederen; over Overheden, die de Macht der Kerke veelsins sich aenmatigen, en aen de Kerk ontnemen? ofte die veel grouwelen toelaten, immers niet willen behoorlyk tegen gaen? Dus gaet het 'er toe, ende men houdt Vast- en Biddagen sonder dit te willen beteren, is dit geen God-bespottingh?

    English

    It is a certain ruin of the church, and likewise a dreadful provoking sin to the shame and contempt of King Jesus -- who has provided His church with a government and power of censure -- when the overseers of the church do not exercise church discipline against offenses and offenders of every sort. And this is the crying sin of the ecclesiastical overseers of the Netherlands. Shamefully they neglect and omit -- and they know it themselves -- the exercise of church discipline. Sometimes they may exercise censure against a person of low standing who has made himself civilly dishonorable and infamous by his fault, but multitudes of gross sins go unchecked that ought by right to be censured and punished by exclusion from the Lord's Table, yet against which discipline is not exercised. For where does one see disciplined with censure: dancers, and those who go to watch dances and ballets? Frequenters of comedies? Card-players and gamblers? Wine-bibbers and tavern-haunters? The covetous, oppressors, spendthrifts, bankrupts (provided only that they have made some poor settlement with their creditors)? Printers or sellers of vile and soul-destroying books, songs, and playing-cards? Cursers and swearers? Sabbath-breakers and neglecters of worship on the day of rest? Parents who govern their households badly and in an unchristian manner, who neglect all holy exercises of household worship, who bring up their children poorly and not in accordance with their public promises at Baptism? How seldom or never are the rich or powerful censured, even when their offenses are more notorious than those of the low and the poor? Where does one censure offensive or negligent elders? Negligent, slack, lazy, and remiss ministers? Ministers who teach public, offensive, and dangerous novelties? Those who publicly oppose the Christian Sabbath and the commandment of the Sabbath with entire sermons, as having no divine authority for us? Those who are markedly scandalous in their excess, quarreling and wrangling, and in the governing of their households and house-members? Indeed, how slowly and reluctantly does one come to the point of removing known scandalous ministers. How long and how many carnal excuses, cover-ups, and concealments of shame are sought in order to keep those soul-destroying ministers in office -- even if it were only by means of a transfer. And when a classis has finally come to the point of suspending or removing a minister, how often does it happen that those disgraces are restored to their office upon a slight confession of guilt and a promise of amendment? So likewise, where does one see censure exercised over the unjust possessors of church properties? Over magistrates who in many ways usurp the authority of the church and take it from the church? Or those who permit many abominations and are unwilling to oppose them as they ought? This is how things go -- and fast and prayer days are held without any willingness to improve this. Is this not a mockery of God?

34. §34

    Original

    Eyndelijk (want ik magh de Hooftzaken niet meer vermeenighvuldigen) dit is een van de meest tergende Sonden van Godts Volk, wanneer die gene, die het bysonderlijk ampts halven toekomt, sich als Heelmeesters van het Volk te dragen, ende de Reformatie der gebreeken aen te binden, en met de Maght en Authoriteyt, haer in Politye ofte Kerk van Godt verleent, de selve voort te setten, ende te dringen, niet alleen niet geresolveert zijn de moeyte te doen tot dat goede en groote werk, maer ook het selve, soo veel sy kunnen, tegenstaen en onderdrukken, wanneer d' een ofte d'ander Persoon ofte eenige Vergaderingh sulks voorstaet, ofte ondernemen wil. Nu soodanigh is het onder ons gestelt, want terwijlen de Politijken en Kerkelijken t' samen 't Volk meest op haren droesem hebben stil geleegen, heeft de Heere noch de Geest van eenige in den Lande somtijts verwekt, om te roepen, te raden, ende de handt te slaen aen de Reformatie: maer wat een onderdrukkenden tegenstant heeft het over al gevonden? wanneer hier of daer een Predikant ofte Ouderlingh eenigh stuk van Reformatie voorsloegh, en wilde doordringen in Kerkenraedt of Classis, of wanneer een Kerkenraedt of Classis, eenige Concepten van Reformatie opstelde, en wilde vorderen; hoe ras hebben andere gemakkelijke en rustlievende Leeraers en Ouderlinghen sich in Kerkenraden en Classen daer tegen opgestelt, om dat Werk te hinderen? En wanneer het de Kerkelijke niet opentlijk deeden, hebben de Politijken ras op de been geweest, om de Reformatie, van een Leeraer of Kerk of Classis ondernomen, in de geboorte te smooren, gelijck daar van

    English

    Finally (for I may not multiply the chief matters any further): this is one of the most provoking sins of God's people, when those to whom it belongs by special office to conduct themselves as physicians of the people, to undertake the Reformation of abuses, and with the authority and power granted to them by God in civil or ecclesiastical office to advance and press forward that same Reformation -- not only are not resolved to take the trouble for that good and great work, but also resist and suppress it as much as they can, whenever some person or some assembly seeks to advance it or desires to undertake it. Now such is the state of affairs among us. For while the civil authorities and the churchmen together have for the most part quietly let the people settle on their dregs, the Lord has nonetheless at times stirred up the spirit of some in the land to call out, to counsel, and to put their hand to the Reformation. But what an oppressive resistance it has encountered everywhere! When here or there a minister or elder proposed some point of Reformation and wished to press it through in a consistory or classis, or when a consistory or classis drew up some plans for Reformation and wished to advance them -- how quickly have other easy-going and peace-loving ministers and elders set themselves against it in consistories and classes to hinder that work! And when the churchmen did not do so openly, the civil authorities were quickly on their feet to stifle in the birth the Reformation undertaken by a minister, church, or classis -- as there are

35. §35

    Original

    overvloedige blijken zijn in Zeelandt, alwaar de Gecommitteerde Raden en de H.H. Staten selfs de ondernomene Reformatie van eenige gebreken hebben verhindert, niet alleen in een bysonder Leeraer, maer in een heele Classis, niet alleen van Walcheren, maer ook van Zuydt-bevelandt, ordonneerende, pro Authoritate, de Leeraren en Classen van sulke ondernemingen te desisteeren.

    English

    abundant proofs in Zeeland, where the Delegated Councils and the honorable States themselves hindered the undertaken Reformation of certain abuses -- not only in a particular minister, but in an entire classis, not only of Walcheren but also of Zuid-Beveland -- commanding, pro Authoritate, the ministers and classes to desist from such undertakings.

36. §36

    Original

    Soo dat ik besluytende moet uytroepen voor de ooren van de Inwoonders van Nederlandt, Onse Vast en Biddagen zijn Terghdagen voor den Godt van den Hemel: want noch Kerkelijken noch Politijken, die het om veele redenen principael toekomt, de handt aen de verbeteringh eerst en authoritativelijk te slaen, zijn niet van voornemen den aenstoot der ongerechticheydt van voor Godts Oogen uyt Landt en Kerk wech te doen; het is grouwelijke huychelerye, en Godt-bespottingh, en slimmer dan het Heydensche Ninive deede, Vast- en Biddagen uyt te roepen, en te houden, ende evenwel geresolveert te blijven de tergende grouwelen niet te weeren, dies sullen en moeten onse plaagen ter verwoestingh verhaest worden, ende de schuldt leght principael op de Voorgangers in Politie en Kerk.

    English

    So that in concluding I must cry out in the ears of the inhabitants of the Netherlands: Our fast and prayer days are days of provocation before the God of Heaven — for neither the ecclesiastical nor the civil leaders, upon whom it chiefly falls for many reasons to put their hand first and authoritatively to the work of reformation, have any intention of removing the offence of unrighteousness from before God's eyes out of the land and the church; it is horrible hypocrisy and mockery of God, and worse than what heathen Nineveh did, to proclaim and observe fast and prayer days while remaining resolved not to drive away the provoking abominations; therefore our plagues must and shall be hastened to desolation, and the blame lies principally upon the leaders in civil government and in the church.

37. §37

    Original

    Ik eyndige met de woorden van twee voorname Leeraers, die in de ruste zijn, de eerste is den voordeftigen Theologant Gisbertus Voetius, dewelke op de Vraegh, Wat sal men doen, by aldien de Reformatie van en in de Kerken van deselve Belydenis en Correspondentie niet te verkrygen is, terwijl Godts Oordeelen de Kerk ofte het Vaderlandt drukken, of terwyl de zware tyden de Reformatie vereyschen? aldus antwoordt, Laet elke particuliere Kerk in haer plaets sonder uytstel van sich en in sich beginnen, en een exempel geven; en by aldien iemant in een Kerk, alwaer hy de plaets van een Predikant, of Ouderlingh, of Diaken, of privaet Lidtmaet bekleedt, de Reformatie van hem selven begint ende bekeert zijnde, sijn Broederen versterkt ende tot Reformatie opwekt, ende met alle sachtmoedigheydt onderwijst, soo laet hem voorts in lijdtsaemheydt sijn Siel besitten, verwachtende of Godt haer t'eenigen tyde bekeeringh sal geven tot erkentenis der waerheydt, &c. 2. Tim. 2. v 25, 26. in sulken geval moet men treden in de Voetstappen van Josua, Doch soo het quaet is in uwen oogen den Heere te dienen, soo kiest u heden; wien gy dienen sult; maer aengaende my en mijn Huys, wy sullen den Heere dienen, Ios 24. v.15. En laet den Predikant, al verstondt hy selfs maer alleen, dat in die Kerk de Reformatie noodigh was, en haestelijk betracht most worden, niet ophouden, van de Sonden, die aldaer door de Huysen en Huysgesinnen kruypen, of daer inbreeken, particulierder, uytdrukkelyker en nadrukkelyker in de Predikatie te bestraffen, ende by de Huysen tydigh en ontydigh de sijne te vermanen; wat 'er ook van komen sal of niet, hy sal immers sijn Siele bevryden, Ezech. 3. v. 19. De ander is Simon Simonides, de welke in sijn Schriften sich aldus uytdrukte, Ik sal voor ieders Ooren vry uytspreken, en my niet schamen, gy Oversten van Sodom, die wel de naem draeght van Voetster-heeren der Gemeynten, breekt uw sonden af, en draeght sorge benevens het Landt voor den Tempelbouw, anders sal de Heere tegens u zijn; hy heeft het gesworen, hy wil dan uwe Palleysen en Huysen tot een woestheydt maken, dan soudt gy Heeren sonder Landt, en Hinden sonder Weyde genaemt worden, van het hooge Raethuys afgejaeght, en sonder verschoonen gesmaedt, soo niet door de Handen der onbermhertige Soldaten opgehangen worden; En gy trage Dienstknechten des Heeren, die het Offer des Heeren onreyn maekt, en met den Hoogenpriester de heyligheyt des heeren op het voorhooft draeght, ende in het herte seven boosen Geesten herberght, ontwaekt, eer u het Vyer des Heeren, onreyn Vyer op-offerende, verslinde met de Soonen Aarons.... Besien wy ons van de Hoofden tot de Voeten, het is al schuym, ja drek, de Sonden zijn als een algemeene diluvie doorgebroken, ende hebben alle de hoeken des Landts overstroomt; het Landt Vloeydt over van alle Boosheden en Sonden soo veel en verscheyden, dat ik niet weet, wat de volgende tijden daar by kunnen doen, zoo enorm en zoo schrikkelijk, datmen mochte zeggen, als Cyprianuseens zeyde, geen soorten, maer Monsters van Sonden; men wil van de Sonden niet afscheyden, men houdtse vast, ja als met beyde Handen; waer het mogelijk men zoude Sonden tot geen Sonden maken; men heeft voor de Boosheden Advocaten, en Voorspraken, zynde in der daet Koppelaers en Makelaers van den Duyvel, gevonden, Pleytende voor Comedien, Danseryen, &c. Van de ware Godtzaligheydt is naeuwelijks iets meer, als de Naem en bloote klank overgebleven; de Religie, die nochtans het Leven is van Landen en Steden, is als in het herte verstorven, Wat mach ik der Sabbath gedenken? Arme dagh, die naeuwelyks soo veel hebt, als d'andere gemeene dagen; want daer de selve met een eerlyk handtwerk in Huys en Winkel worden toegebracht, moet gy u lyden met ydelheydt, en ledigheydt, met lanterfanten, Speelen varen, en ryden, rotsen, proncken, pralen, overdadige Maeltyden, en gasteryen, quinkeleren, en danssen, doorgebraght te worden; O ongelukkigste en onprofitelykste Dagh van allen! Veele Grouwelen en schanden stryken al te vryelyck door, Afgoderyen, Blasphemien, Godtslasteringen, die het Landt verpesten, en het selve doen stinken, als de Vorsschen Egipten deeden. De Baal staat als recht over eynde tegen Christus, den Dagon tegen de Arck; Rakou met al zyn Monsters schynt in sommige Steden van ons Landt als aengeswommen te zyn; gantsch weynige zyn'er die't Aengesicht des Heeren soeken, wy mogen met den Propheet wel uytroepen, O Heere, behoudt, de Goedertierene ontbreekt; Daer is niemant, die Uwen Naem aenroept, dat hy U aengrype. En trekken wy ons nu geen deser dingen aen, en sitten wy stille? N.B. Och is'er noch ergens een trouwe Patriot, een Liefhebber van Landt en Kerk, hy make hem op, en slae de handt aen 't werk, om de vervalle Muuren van ons Jerusalem op te bouwen. Soo dit iemant soekt, wy sullen hem de handt bieden.

    English

    I close with the words of two eminent ministers who are now at rest. The first is the distinguished theologian Gisbertus Voetius, who, to the question, What should one do, if the Reformation of and in the churches of the same confession and correspondence cannot be obtained, while God's judgments are pressing upon the church or the fatherland, or while the grievous times require the Reformation? — answers as follows: Let every particular church in its own place begin without delay with itself and within itself, and give an example; and if anyone in a church, where he occupies the place of a minister, or elder, or deacon, or private member, begins the Reformation with himself, and being converted, strengthens his brothers and stirs them up to Reformation, and instructs them with all meekness, then let him moreover in patience possess his soul, waiting to see whether God will at some time grant them repentance to the acknowledgment of the truth, etc. 2 Tim. 2:25, 26. In such a case one must walk in the footsteps of Joshua: But if it seems evil to you to serve the Lord, then choose this day whom you will serve; but as for me and my house, we will serve the Lord, Josh. 24:15. And let the minister, even if he alone understood that in that church the Reformation was necessary and ought to be diligently pursued with haste, not cease to reprove in his preaching more particularly, more explicitly, and more emphatically the sins that creep through the houses and households there, or break in upon them, and to admonish his own people from house to house in season and out of season; whatever may or may not come of it, he will at least deliver his soul, Ezek. 3:19. The other is Simon Simonides, who expressed himself thus in his writings: I will speak out freely before everyone's ears, and will not be ashamed — you rulers of Sodom, who bear the name of foster-lords of the congregations, break off your sins, and take care together with the land for the building of the Temple; otherwise the Lord will be against you; He has sworn it, He then will make your palaces and houses a desolation; then you would be called Lords without a Land and hinds without pasture, driven from the high council-house, and without mercy put to shame, if not hanged by the hands of the merciless soldiers; and you, slothful servants of the Lord, who make the offering of the Lord unclean, and who with the high priest bear the holiness of the Lord on the forehead, yet harbor seven evil spirits in the heart — awake, before the fire of the Lord, as you offer up unholy fire, devour you together with the sons of Aaron.... Let us look upon ourselves from head to foot — it is all scum, yea filth; the sins have broken through like a general deluge, and have overflowed every corner of the land; the land overflows with all manner of wickednesses and sins, so many and so varied, that I do not know what the times to come can add to them, so enormous and so terrible that one might say, as Cyprian once said: not kinds, but monsters of sins; men will not separate themselves from sin, they hold fast to it, yea as with both hands; if it were possible, men would turn sins into non-sins; advocates and pleaders have been found for wickedness, being in fact panders and brokers of the devil, pleading for comedies, dances, etc. Of true godliness, scarcely anything more than the name and bare sound has remained; religion, which is nevertheless the life of lands and cities, has as it were died in the heart. How can I think of the Sabbath? Poor day, that has scarcely as much as the other common days; for where those are spent with honest handiwork in house and shop, you must endure being spent with vanity and idleness, with loitering, playing, sailing and riding, gadding about, showing off, strutting, excessive meals and banquets, carousing and dancing — O most unhappy and most unprofitable day of all! Many abominations and shames pass through far too freely: idolatries, blasphemies, and profanities that infect the land and cause it to stink, as the frogs did to Egypt. Baal stands as it were directly opposite to Christ, Dagon against the ark; Racow with all its monsters seems to have swum into some of our land's cities; very few there are who seek the face of the Lord — we may well cry out with the prophet: O Lord, save; the merciful man is lacking; there is no one who calls upon Your name, that he would lay hold upon You. And do we now take none of these things to heart, and sit still? N.B. O, if there is still anywhere a faithful patriot, a lover of land and church, let him arise and put his hand to the work, to rebuild the fallen walls of our Jerusalem. If anyone seeks this, we will lend him our hand.

38. §38

    Original

    Eynde.

    English

    The End.